Σωματείο των Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης

των εξαρτήσεων και προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας

Month: Ιούνιος 2017

Οι εργαζόμενοι στα Κέντρα Πρόληψης αντιστέκονται δημιουργικά – Συνέντευξη στο Virus

VIRUS-NEW-TRANSPARENT1-e1429884644367

prolipsi-workers

Οι εργαζόμενοι στα Κέντρα Πρόληψης αντιστέκονται δημιουργικά – Συνέντευξη

Διαχρονικά αντιμετωπίζονται ως οι “λαθρεπιβάτες” των προγραμμάτων πρόληψης των εξαρτήσεων, αν και το έργο που παράγουν είναι αδιαμφισβήτητο. Αξιολογείται άλλωστε. Ο λόγος για τα Κέντρα Πρόληψης των Εξαρτήσεων, το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των οποίων παραμένει στον “αέρα”, συνιστώντας τροχοπέδη στην ανάπτυξη των παρεμβάσεών τους, τη στιγμή που τα αιτήματα που λαμβάνουν για παρέμβαση στην κοινότητα είναι όλο και περισσότερα.

Η συζήτηση για την επίλυση του προβλήματος αυτού “άνοιξε” πριν από μερικούς μήνες με τη συγκρότηση σχετικής Ομάδας Εργασίας στην Αριστοτέλους.

Για τις εργασίες της που ολοκληρώθηκαν πρόσφατα και το αποτέλεσμά τους που θα επηρεάσει εν πολλοίς το αύριο της Πρόληψης στη χώρα, μιλά στο Virus ο πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων στα ΚΠ, Νίκος Λάιος, σε μια αποκαλυπτική συνέντευξη.

 10-300x235

ΕΡ: Ποια είναι σήμερα, Παγκόσμια Ημέρα Κατά των Ναρκωτικών, η κατάσταση στα Κέντρα Πρόληψης των Εξαρτήσεων;

ΑΠ: Η γενική κατάσταση δεν είναι πολύ διαφορετική από την κυρίαρχη σε όλη την κοινωνία: Διαλυτική. Η ειδική συνθήκη στις δομές μπορούμε να πούμε ότι έχει δύο κύρια και αντιθετικά μεταξύ τους χαρακτηριστικά. Το πρώτο χαρακτηριστικό είναι η αυξημένη δουλειά στην κοινότητα, στη βάση των αιτημάτων που τα μέλη της αρθρώνουν και μας απευθύνουν. Γιατί χωρίς αίτημα δεν κάνεις πρόληψη, δεν μιλάμε για ένα πακέτο που το περιφέρεις και το ρίχνεις σαν βόμβα πρόληψης ανάμεσα στους ανθρώπους, είτε τους ταιριάζει είτε όχι. Άρα, τα αυξημένα αιτήματα παραπέμπουν σε μια αναγνώριση και σε μια εμπιστοσύνη της κοινότητας προς τον τρόπο και το περιεχόμενο της δουλειάς μας. Έχουμε, λοιπόν, σύναψη, καλλιέργεια, ανάπτυξη, πολλαπλασιασμό σχέσεων, έχουμε ένα συναρπαστικό άπλωμα μέσα στις χαοτικές διεργασίες της κοινότητας, μια συνθήκη δυναμική και παραγωγική, με την πρόληψη σε τροχιές συνάντησης του νοήματός της ως παρέμβαση πριν την εκδήλωση της εξαρτητικής συμπεριφοράς. Τέτοιες τροχιές, όμως, είναι υψηλών απαιτήσεων που μπορούμε να τις ορίσουμε ως «υψηλό βαθμό ελευθερίας μέσα σε αυστηρό πλαίσιο». Αυτό μας φέρνει στο δεύτερο κύριο χαρακτηριστικό: Δεν υπάρχει τέτοιο πλαίσιο στα Κέντρα Πρόληψης. Έτσι, χάνεται και η ελευθερία, γιατί ελευθερία δεν σημαίνει «κάνω ό,τι θέλω».

Προσέξτε, μιλάμε για δομές ψυχοκοινωνικής υγείας χωρίς πλαίσιο, μάλιστα σε εποχή που οι άνθρωποι, τα συναισθήματά τους, οι σχέσεις μεταξύ τους και με τον κόσμο, βρίσκονται σε μεγάλη αναστάτωση, σε μεγάλη ρευστότητα. Σε τέτοιες εποχές, το μη-πλαίσιο είναι έγκλημα κατά της επιστήμης, κατά της κοινότητας και κατά του ανθρώπου. Για να μην καταλήξουν τα απόνερα αυτής της βασικής έλλειψης στα μέλη της κοινότητας, που πρέπει να τα στηρίζουμε και όχι να τα επιβαρύνουμε, οι εργαζόμενοι απορροφούμε τους κραδασμούς χωρίς καμιά υποστήριξη. Τουλάχιστον εδώ και δέκα χρόνια. Μιλάμε για τεράστια ενέργεια που αφιερώνουμε για ζητήματα παγκοσμίως αυτονόητα, ενώ θα μπορούσαμε να τη διοχετεύσουμε στην κοινότητα, στις ανάγκες, στις επιθυμίες της, στην ανάπτυξή της και την ανάπτυξη των μελών της, δηλαδή στην πρόληψη.

ΕΡ: Όσο θυμάμαι τον εαυτό μου στο ρεπορτάζ της υγείας, οι εργαζόμενοι μιλάτε για την ανάγκη συγκρότησης ενός τέτοιου θεσμικού πλαισίου. Υπήρξε πρόσφατα μια ομάδα εργασίας με αυτό το αντικείμενο, με πρωτοβουλία του υπουργού Υγείας, στην οποία συμμετείχε και το Σωματείο σας. Σε τι κατέληξε;

ΑΠ: Κατέληξε σε δύο πορίσματα! Κάτι πρωτάκουστο. Συναντήσαμε ένα πολύ χαμηλό επίπεδο, τόσο στα επιστημονικά ζητήματα όσο και από την άποψη των διαδικασιών.

Ήμασταν οι μόνοι που παραδώσαμε έργο αξιόλογο και ογκώδες. Σε αυτό περιλαμβάνεται η μόνη σοβαρή και άρτια πρόταση: Για ίδρυση ενός ανεξάρτητου και ενιαίου φορέα των Κέντρων Πρόληψης. Και ένα βιβλίο 178 σελίδων, που γράφτηκε συλλογικά, από πολλά μέλη του Σωματείου και τεκμηριώνει επιστημονικά την πρότασή μας. Ωστόσο, δεν έγινε καν συζήτηση για τη συγκρότηση πλαισίου γύρω από τη δουλειά που επί 20ετία κάνουμε και εμπλουτίζουμε, επαινεθήκαμε για αυτή από το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο για τα Ναρκωτικά και, όπως είπαμε, επιβραβευόμαστε καθημερινά από την κοινότητα.

Αντίθετα, βρεθήκαμε αντιμέτωποι με πιέσεις για μετάλλαξη της δουλειάς μας: για αντικατάσταση της πρόληψης στην κοινότητα -της προσπάθειας αλλαγής αντιλήψεων, σχέσεων, θεσμών κ.λπ.- από τη συμβουλευτική. Δηλαδή, για πέρασμα από την παρέμβαση πριν εκδηλωθεί εξάρτηση, σε σύντομη διαχείριση «προβλημάτων». Από την ενεργοποίηση των μελών της κοινότητας, ώστε να στέκονται στα πόδια τους και να αντιμετωπίζουν αλληλοβοηθούμενοι τις πολλές καθημερινές δυσκολίες χωρίς καταφυγή στην εξάρτηση, σε θρυμματισμένα, απομονωμένα και αποστειρωμένα «περιστατικά».

ΕΡ: Θα μπορούσε, όμως, να ρωτήσει κάποιος: δεν πρέπει να υπάρχουν παρεμβάσεις και για ανθρώπους που ήδη έχουν εκδηλώσει εξαρτητική συμπεριφορά;

ΑΠ: Βεβαίως πρέπει, αλλά δεν είναι αυτό το καθεαυτό πεδίο της πρόληψης. Είναι το καθεαυτό πεδίο της θεραπείας. Ας βρεθούν, λοιπόν, τρόποι ενίσχυσης της θεραπείας: ένας βασικός τέτοιος τρόπος είναι η ενίσχυση της πρόληψης, της παρέμβασης στα αίτια της εξάρτησης, πριν την «παραγωγή» εξαρτημένων. Ξεχνούν και αυτό το βασικό. Βρίσκονται σε πανικό. Από την άλλη, όπου δεν έχει υπάρξει φροντίδα ίδρυσης εξειδικευμένων δομών θεραπείας, ήδη παρέχουμε και τέτοιες υπηρεσίες, αλλά δεν έχουν ξεπεράσει το 8% της συνολικής δουλειάς μας πανελλαδικά σε μια επταετία βαθειάς κρίσης. Η κοινωνία μιλάει και το μήνυμά της είναι ηχηρό. Δεν μπορεί, λοιπόν, να διαλυθεί εντελώς η πρόληψη για να μη διαλυθεί εντελώς η θεραπεία. Δεν είναι σοβαρές πολιτικές αυτές, είναι παιχνίδια – στις πλάτες και των μη εξαρτημένων και των εξαρτημένων.

Το πολύ χαμηλό επίπεδο έχει να κάνει και με αυτή τη βασική πτυχή, δηλαδή με μια επικίνδυνη άγνοια ορισμένων επιτελείων για την κατάσταση, τις προκλήσεις, το φάσμα απειλών με τις οποίες είναι αντιμέτωπη η κοινωνία, ο τόπος μας και οι άνθρωποί του, σήμερα. Αλλά και για τις δυνατότητες που υπάρχουν στην ίδια αυτή κοινωνία, στους ίδιους αυτούς ανθρώπους για υπέρβαση των δυσκολιών. Δεν θα απαντηθούν αυτά με ταχυδακτυλουργίες. Θα απαντηθούν με πρόληψη, θεραπεία και επανένταξη – και με τα τρία μαζί, όχι με το ένα ή το ενάμισι. Δεν χρειάζεται να πω κάτι παραπάνω. Υπάρχουν, άλλωστε, οι αναλυτικές ενημερώσεις που στείλαμε σε συναδέλφους των υπόλοιπων δομών αντιμετώπισης των εξαρτήσεων και θα σας τις προωθήσω, για να πληροφορείται σιγά-σιγά και άλλος κόσμος. Συστήνω ιδιαίτερα το Β΄ Μέρος της ενημέρωσης, όπου αναπτύσσουμε τα επιστημονικά ζητήματα*.

ΕΡ: Αυτές οι πληροφορίες είναι πολύ σημαντικές. Καταλαβαίνω ότι πιστεύετε πως εσκεμμένα έγιναν όλα αυτά; Το διπλό πόρισμα, η πίεση για απομάκρυνση από τη δουλειά στην κοινότητα;

ΑΠ: Ναι, με την έννοια ότι ορισμένοι, που θεωρούν εαυτόν υψηλά ιστάμενο επειδή τυχαίνει για μια περίοδο να έχουν πρόσβαση στα Υπουργεία και να επηρεάζουν καταστάσεις σε διαδρόμους, δεν πιστεύουν στην πρόληψη. Το χειρότερο είναι ότι δεν θέλουν να μάθουν για την πρόληψη. Δεν τους αφορά, έχουν άλλες προτεραιότητες. Η κοινωνία, οι σχέσεις, οι δεσμοί, τα δίκτυα είναι για αυτούς κάτι μπανάλ. Βλέπουν μόνο μεμονωμένα άτομα και κάθε άτομο να έχει δικαίωμα στην ατομική ανακούφισή του. Μέχρι εκεί φτάνει το βλέμμα. Με αποτέλεσμα να βρίσκονται και κοινωνικά και επιστημονικά πολύ πίσω.

Έχουμε φτάσει σε σημείο να είναι προσβάσιμα, ήδη σε όχι απαγορευτικές τιμές, drone. Ένας νέος μπορεί να αγοράσει μια τέτοια συσκευή για ένα σωρό χρήσεις. Σε ποια κοινωνία; Σε ποια οικογένεια; Σε ποιο σχολείο; Με ποια πρότυπα; Με ποιες αρχές και αξίες; Ούτε που περνούν από τα μυαλά κάποιων επιτελείων τέτοια πράγματα, που ακόμα βλέπουν την εξάρτηση στα σχήματα μιας σύριγγας που βυθίζεται σ’ ένα μέλος ενός σώματος. Πού και πού θα ψελλίσουν κάτι και για εξαρτήσεις από την ψηφιακή τεχνολογία. Δηλαδή, τώρα αρχίζουν να αντιλαμβάνονται ότι υπήρξε κάποτε μια τρίτη βιομηχανική επανάσταση, η ψηφιακή, που έφερε τα πάνω κάτω και στις εξαρτήσεις. Μόνο που, πλέον, αναδύεται η τέταρτη βιομηχανική επανάσταση, που θα διοχετεύσει στις αγορές ρομπότ, τρισδιάστατους εκτυπωτές, ολογράμματα. Οι άνθρωποι θα κάνουν «σχέσεις» με ολογράμματα και με ρομπότ. Ο χώρος, ο χρόνος, το σώμα, το περιβάλλον, ο Άλλος, η αντίληψή μας και οι σχέσεις μας με αυτά αλλάζουν κι άλλο. Η εξάρτηση γίνεται πιο σύνθετη και πιο πολύμορφη. Αγγίζει, πια, σχεδόν τα πάντα, στραγγαλίζει κάθε αυθεντική έκφραση της αγάπης για τη ζωή.

Και τα Κέντρα Πρόληψης λειτουργούν σε συνθήκες διάλυσης. Παρατημένα και προοριζόμενα, στη σκέψη κάποιων, να σταματήσουν να ασχολούνται με αυτά τα σύγχρονα και πολύ δύσκολα θέματα μέσα στην κοινότητα, για να στηριχτεί μονόπλευρα μια πρόχειρη, δήθεν «αντιμετώπιση» των ήδη εξαρτημένων από ουσίες. Θέλω να πιστεύω ότι το σχεδιαζόμενο έγκλημα δεν θα διαπραχθεί. Και, πάντως, δεν θα βάλουμε εθελοντικά το κεφάλι στη λαιμητόμο. Αλλά θα αντισταθούμε, με προτάσεις και επιστημονικά τεκμήρια. Οφείλουμε να επιδείξουμε μια τέτοια δημιουργική ανυπακοή. Το οφείλουμε στους ανθρώπους της κοινότητας, στην ιστορία μας που είναι και ιστορία τους, στη χώρα μας που περιδινείται σ’ έναν πλανήτη που έχει πάρει φωτιά.

ΕΡ: Εύχομαι καλή επιτυχία στους αγώνες σας για έναν ανεξάρτητο και ενιαίο φορέα των Κέντρων Πρόληψης, που καταλαβαίνω ότι συνεχίζονται. Κάποιο μήνυμα για τη σημερινή μέρα, κλείνοντας;

ΑΠ: Ας παραμείνουμε άνθρωποι, ας φροντίζουμε για τον άνθρωπο μέσα μας και γύρω μας. Γιατί το αντίθετο της εξάρτησης, η Ελευθερία, κατακτιέται μέσα από ένα τρίπτυχο μοναδικά ανθρώπινο: Ανάγκη, Λόγο, Έρωτα. Η αρμονία των τριών έρχεται μέσα από τις σχέσεις. Δηλαδή, ας επιμείνουμε στις ανθρώπινες σχέσεις. Είναι απελευθερωτικές.

* Δείτε: Α΄ Μέρος, Β΄ Μέρος και Γ΄ Μέρος της ενημέρωσης του Σωματείου. Την πρόταση και το βιβλίο του Σωματείου μπορείτε να δείτε: εδώ

Αναδημοσίευση από το Virus

Ανάμεσα σε Κρότους και Σιωπές (συνεργασία μας με το Νόστιμον Ήμαρ) – «Σύγχρονες απαιτήσεις στην πρόληψη των εξαρτήσεων. Το χάσμα μεταξύ διαπίστωσης και απάντησης»

Νόστιμον Ήμαρ

Σύγχρονες απαιτήσεις στην πρόληψη των εξαρτήσεων. Το χάσμα μεταξύ διαπίστωσης και απάντησης

prolipsi7

Συλλογικό*

Σε ό,τι έχει παραχθεί, εφαρμόζεται και αξιολογείται στο πεδίο της πρόληψης, οφείλουμε πλέον να συνυπολογίσουμε το γεγονός ότι -λόγω της κορύφωσης της ολόπλευρης, παγκόσμιας κρίσης, μάλιστα με τη χώρα μας ως ένα από τα επίκεντρά της- αντιμετωπίζουμε έναν συνδυασμό διόγκωσης και ραγδαίων, βαθειών ποιοτικών μετατοπίσεων στο πεδίο της ψυχοκοινωνικής επιβάρυνσης και των επιπτώσεών της, μάλιστα με συμπίεση των υπηρεσιών κοινωνικής προστασίας. (1)

Στο πλαίσιο αυτό, αναδεικνύεται επιτακτική τουλάχιστον η ανάγκη αναστοχασμού επί του επιστημονικού και επιστημολογικού υποβάθρου των παρεμβάσεων που υλοποιούνται, στη βάση της εμπειρίας των εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης (ΚΠ), όπως αυτή προκύπτει από σχέσεις, από τη συμμετοχή μας στις πραγματικές, καθημερινές διεργασίες των τοπικών κοινωνιών – ώστε να βελτιωθεί η προσφορά μας.

Ξεκινάμε με τη διαπίστωση ότι ο κυρίαρχος επιστημονικός λόγος και οι πρακτικές που συνδέονται με αυτόν βαρύνονται από μια α-πολιτική και α-χρονική προσέγγιση των κοινωνικών φαινομένων. Φυσικά, η στάση αυτή δεν σταματά ούτε τη χρονικότητα ούτε τις θεμελιώδεις πολιτικές συνάψεις των κοινωνικών φαινομένων, πράγμα που σημαίνει τη δημιουργία ενός κενού μεταξύ υπαρκτών ζητημάτων και αντιμετώπισής τους. Σημαίνει, όμως, και κάτι παραπάνω: Ειδικά όσον αφορά τη σύνδεση πολιτικού και κοινωνικού στις κοινωνικές υπηρεσίες, «ιδιαίτερα απ’ το τμήμα εκείνο της εργατικής τάξης, που απασχολείται σε υπηρεσίες προνοιακού χαρακτήρα, αναμένονται συγκεκριμένες στάσεις και αντιλήψεις, συγκεκριμένοι σχεδιασμοί και εφαρμογές, που αντιστοιχούν στα ιδεολογήματα, τις επιδιώξεις και τα μέσα του εφαρμοζόμενου κάθε φορά μοντέλου “Κράτους Πρόνοιας”. Το τέτοιου τύπου επιστημονικό έργο είναι, λοιπόν, κατ’ εξοχήν πολιτικό, είτε ως εναρμονιζόμενο στα κυρίαρχα πολιτικά προτάγματα είτε ως αντιτασσόμενο και αντιστεκόμενο σ’ αυτά. Το κομμάτι των αντιναρκωτικών πολιτικών δεν αποτελεί εξαίρεση. […] Ο όχι σπάνιος ισχυρισμός ότι επιστημονικό έργο και πολιτική θέση και δράση είναι διαχωριστέα, εθελοτυφλεί μπρος στην πραγματική ιστορική κίνηση και την καθημερινή συμμετοχή σ’ αυτήν όλων των ανθρώπων, ιδιαίτερα μάλιστα των εργαζομένων, επιστημόνων και μη. Τέτοια άρνηση κατοχυρώνει για τον εαυτό της μια -ανεπαρκώς- απενοχοποιημένη θέση παθητικής στήριξης των εκάστοτε πολιτικών, τουλάχιστον στον βαθμό που αυτές εφαρμόζονται με -προσαρμοσμένα στο εκάστοτε κυρίαρχο μοντέλο “Κράτους Πρόνοιας”- επιστημονικά μέσα». (2), (3)

«Άτομο» ή Άνθρωπος;

Οι λειτουργοί πρόληψης δεν είμαστε απαλλαγμένοι/ες από αυτά τα άχθη, τόσο ως προς την προσέγγιση του φαινομένου της εξάρτησης όσο και ως προς τον ρόλο των «επαγγελματιών», κατά συνέπεια. Οι τελευταίοι/ες δεν παύουν να είναι υποκείμενα συγκεκριμένων ιστορικών συγκειμένων – δεν έχουν κάποια ιδιαίτερη «ανοσία» ως προς τις κυρίαρχες επιταγές, τουλάχιστον όχι ντετερμινιστικά, εκ θέσεως και ρόλου. Η υιοθέτηση ατομοκεντρικών και μηχανιστικών/τεχνοκρατικών προσεγγίσεων της πρόληψης, ως αποτέλεσμα, κάθε άλλο παρά εκλείπει, ιδιαιτέρως καθώς τροφοδοτείται από τη διάχυτη πίεση για «ποσοτικά αποτελέσματα», μάλιστα σε ένα πεδίο παρέμβασης εντάσεως ποιότητας και χωρίς ενίσχυση των δομών με προσωπικό. Έτσι προκύπτουν, για παράδειγμα, παρεμβάσεις με στόχο κατά κύριο λόγο την «ενδυνάμωση του ατόμου» και στην καλύτερη περίπτωση του οικογενειακού του περιβάλλοντος, θεωρώντας αμετάβλητο ή δευτερεύουσας σημασίας το ευρύτερο περιβάλλον στο οποίο οι παρεμβάσεις αυτές υλοποιούνται. Στο πλαίσιο αυτό, συχνά προτείνονται -σε μια κλίμακα που ξεκινά από τα Υπουργεία, περνά από τον ΟΚΑΝΑ και φτάνει ως τις 67 διαφορετικές διοικήσεις των αντίστοιχων αστικών εταιρειών που λειτουργούν Κέντρα Πρόληψης καθώς και σε δημοτικές και περιφερειακές αρχές- «δράσεις» αποσπασματικές, κατακερματισμένες και με ελάχιστες δυνατότητες όσον αφορά τους διακηρυγμένους στόχους της πρόληψης, με λειτουργούς ενίοτε να τις υιοθετούν παρ’ όλα αυτά.

Από καθέδρας ή από τη βάση;

Βασικό χαρακτηριστικό του κυρίαρχου επιστημονικού λόγου και των πρακτικών που συνδέονται με αυτόν, παραμένει η έμφαση στους/στις «ειδικούς», ως κατόχους, φορείς και μέσης κλίμακας διαχειριστές της επιστημονικής γνώσης – ρόλος που συχνά υιοθετείται στο πλαίσιο μιας κατ’ ουσία αμυντικής στάσης των λειτουργών πρόληψης, απέναντι σε αντιλήψεις επενδυμένες με ισχύ/κύρος και βιωμένες ως απειλητικές: «μόνο οι θεραπευτές προσφέρουν σοβαρό έργο», «η πρόληψη δεν είναι επιστημονική, αφού δεν έχει μετρήσιμα αποτελέσματα» κ.ά. Η ίδια η επικρατούσα ονομασία των λειτουργών πρόληψης ως «στελέχη πρόληψης» -ένα δάνειο που εμπεριέχει, καλλιεργεί και αναπαράγει ταυτότητες, ρόλους, αντιλήψεις επαγγελματικών χώρων άσχετων με την παροχή φροντίδας και τη δουλειά στην κοινότητα- είναι ενδεικτική μιας αμυντικής στάσης που απεμπολεί έναν πλούτο αξιών, γνώσεων, εμπειρίας, επιστημονικών κατακτήσεων και σχέσεων. Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, που δεν εξασφαλίζει καν την παροχή εποπτείας των επιστημονικών ομάδων των ΚΠ και των παρεμβάσεών τους -προαπαιτούμενα σε κάθε πλαίσιο υπηρεσιών ψυχοκοινωνικής υγείας-, εντείνει τις έτσι  εκφραζόμενες, ακραίες εναλλαγές μεταξύ αισθήματος αδυναμίας και παντοδυναμίας του/της «ειδικού της πρόληψης».

Σε κάθε περίπτωση, με την υιοθέτηση ενός αδιαπραγμάτευτου ρόλου «ειδικού» από τους/τις λειτουργούς πρόληψης, επιφυλάσσονται ρόλοι παθητικών αποδεκτών στους πολίτες, στους οποίους απευθύνονται οι παρεμβάσεις και που, έτσι, κινδυνεύουν με μια διαχειριστικού τύπου υπαγωγή σε τεχνητές και απρόσωπες καταστάσεις «αποδέκτη», «ωφελούμενου», «περιστατικού», «ομάδας-στόχου», κ.ο.κ. (4)

 

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου στο Νόστιμον Ήμαρ

 

Αποτελέσματα εκλογών για την ανάδειξη οργάνων του Σωματείου (16 Ιουνίου 2017)

Αποτελέσματα εκλογών για την ανάδειξη οργάνων του Σωματείου (16 Ιουνίου 2017)

 

ΨΗΦΙΣΑΝ: 225 Μέλη
ΕΓΚΥΡΑ:
218
ΑΚΥΡΑ:
6
ΛΕΥΚΑ:
1

 

***

 

ΕΔΡΕΣ:

ΕΝΙΑΙΟ ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΟ

ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΟ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ  ΣΤΑ ΚΕΝΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ-ΠΑΜΕ

Διοικητικό Συμβούλιο

7

Εξελεγκτική Επιτροπή

3

Εκπρόσωποι στο Ε.Κ.Α.

3

Επιστημονική Επιτροπή

8

Παράρτημα Β. Αττικής

1

Παράρτημα Ν. Αττικής

1

Παράρτημα Κ. Μακεδονίας

1

Παράρτημα Δ. Μακεδονίας

1

Παράρτημα Α. Μακεδονίας

1

Παράρτημα Κ. Ελλάδας

1

Παράρτημα Ηπείρου

1

Παράρτημα Πελοποννήσου

1

Παράρτημα Αιγαίου-Κρήτης

1

 

***

 

Ι. ΕΝΙΑΙΟ ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΟ (έλαβε 200 ψήφους) – αναλυτικά:

 

Για το Διοικητικό Συμβούλιο (7 τακτικά μέλη):

Βυθούλκας Ιωάννης, Κ.Π. Ζακύνθου     (56)

Ζαχαρτζή Ναταλία, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κ. & Αν. Τομέα)      (110)

Θεοδώρου Θανάσης, Κ.Π. Θεσπρωτίας      (58)

Κατσιαφλιάνη Ιωάννα, Κ.Π. Καλλιθέας, Μοσχάτου, Ταύρου      (70)

Κομηλάγιου Θεοδοσία, Κ.Π. Άρτας        (25)

Λάιος Νικόλαος, Κ.Π. Φωκίδας        (134)

Λυμπέρη Πηνελόπη, Κ.Π. Αγ. Βαρβάρας, Αιγάλεω, Χαϊδαρίου      (89)

Παντελίδης Σάββας, Κ.Π. Νεάπολης-Συκεών Θεσσαλονίκης      (126)

Παπαλάμπρου Βασιλική, Κ.Π. Χαλκιδικής        (89)

Σιάντσης Λάζαρος, Κ.Π. Πέλλας       (66)

Σταθακιός Αλέξανδρος, Κ.Π. Σάμου      (97)

Στογιάννης Σπυρίδων, Κ.Π. Ρόδου       (67)

Χατζηνταή Άννα, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Αν. Τομέα)      (95)

 

Για την Εξελεγκτική Επιτροπή (3 τακτικά μέλη):

Αλεξάκη Βασιλική, Κ.Π. Κηφισιάς       (144)

Πουλημένου Αμαλία, Κ.Π. Κέρκυρας       (85)

Τηλιοπούλου Βασιλική, Κ.Π. Ημαθίας       (71)

Χατζηνικήτα Άννα, Κ.Π. Ρόδου      (68)

 

Για εκπροσώπηση στο ΕΚΑ (3 τακτικοί εκπρόσωποι):

Κατσιαφλιάνη Ιωάννα, Κ.Π. Καλλιθέας-Μοσχάτου-Ταύρου     (114)

Λάιος Νικόλαος, Κ.Π. Φωκίδας      (141)

Παπαλάμπρου Βασιλική, Κ.Π. Χαλκιδικής       (121)

Σταθακιός Αλέξανδρος, Κ.Π. Σάμου      (110)

Στραβοπόδης Τιμόθεος, Κ.Π. Ζακύνθου       (83)

 

Για την Επιστημονική Επιτροπή (8 τακτικά μέλη):

Βυθούλκας Ιωάννης, Κ.Π. Ζακύνθου       (70)

Ζουντουρίδου Βασιλική, Κ.Π. Δυτικής Θεσσαλονίκης       (92)

Καραγεωργίου Ελένη, Κ.Π. Μυτιλήνης      (48)

Κατωπόδη Βασιλική, Κ.Π. Λευκάδας      (95)

Παπαδάτου Ευσταθία, Κ.Π. Κέρκυρας     (79)

Σασσάνης Σπύρος, Κ.Π. Ιλίου, Πετρούπολης, Αγ. Αναργύρων, Καματερού      (74)

Σιάντσης Λάζαρος, Κ.Π. Πέλλας       (68)

Σκαρλή Παναγιώτα, Κ.Π. Φωκίδας       (28)

Σταθακιός Αλέξανδρος, Κ.Π. Σάμου        (96)

Στραβοπόδης Τιμόθεος, Κ.Π. Ζακύνθου       (64)

Τζάκου Άννα, Κ.Π. Περιστερίου        (81)

Τσολάκη Χριστίνα, Κ.Π. Ημαθίας        (93)

Φάρκωνας Νικηφόρος, Κ.Π. Κω      (73)

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Βόρειας Αττικής (1 τακτικό μέλος):

Πανόπουλος Ιωάννης, Κ.Π. Περιστερίου     (93)

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Νότιας Αττικής (1 τακτικό μέλος):

Τσοχατζίδου Ευγενία, Κ.Π. Νέας Σμύρνης & Αγ. Δημητρίου     (91)

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Κεντρικής Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος):

Γκιούρκα Γεωργία, Κ.Π. Ανατολικής Θεσσαλονίκης      (130)

 

 Για το Περιφερειακό Παράρτημα Δυτικής Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος):

Βογδάνης Θεόδωρος, Κ.Π. Φλώρινας       (40)

Ιορδανίδου Φανή, Κ.Π. Γραβενών        (60)

 

 Για το Περιφερειακό Παράρτημα Ανατολικής Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος):

Γιαννακίδου Βασιλική, Κ.Π. Ξάνθης      (93)

 

 Για το Περιφερειακό Παράρτημα Κεντρικής Ελλάδας (1 τακτικό μέλος):

Αποστολόπουλος Κωνσταντίνος, Κ.Π. Καρδίτσας       (54)

Τρίκκας Χρήστος, Κ.Π. Εύβοιας       (46)

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Ηπείρου (1 τακτικό μέλος):

Κατοπώδη Βασιλική, Κ.Π. Λευκάδας       (97)

 

 Για το Περιφερειακό Παράρτημα Πελοποννήσου (1 τακτικό μέλος):

Γκουντούνα Ασπασία, Κ.Π. Λακωνίας        (88)

 

 Για το Περιφερειακό Παράρτημα Β.-Ν. Αιγαίου & Κρήτης (1 τακτικό μέλος):

Μαρίνου Ιωάννα, Κ.Π. Ρόδου       (91)

 

***

 

ΙΙ. ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΟ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ 

ΣΤΑ ΚΕΝΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ / ΠΑΜΕ (έλαβε 18 ψήφους) – αναλυτικά:

 

Για το Διοικητικό Συμβούλιο (7 τακτικά μέλη):

Αμπαζή Ευαγγελία, Κ.Π. Σάμου       (12)

Κυριάκου Μαρίνα, Κ.Π. Χίου        (13)

Μπαβέλλα Αγγελική, Κ.Π. Αργολίδας       (12)

Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κ. Τομέα)        (15)

 

Για την Εξελεγκτική Επιτροπή (3 τακτικά μέλη):

 

Για εκπροσώπηση στο ΕΚΑ (3 τακτικά μέλη):

Αμπαζή Ευαγγελία, Κ.Π. Σάμου        (13)

Κυριάκου Μαρίνα, Κ.Π. Χίου         (14)

Μπαβέλλα Αγγελική, Κ.Π. Αργολίδας        (13)

Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κ. Τομέα)        (15)

 

Για την Επιστημονική Επιτροπή (8 τακτικά μέλη):

Κυριάκου Μαρίνα, Κ.Π. Χίου        (13)

Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κ. Τομέα)        (16)
Για το Περιφερειακό Παράρτημα Βόρειας Αττικής (1 τακτικό μέλος):

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Νότιας Αττικής (1 τακτικό μέλος):

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Κεντρικής Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος):

Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κεντρικού Τομέα)         (9)

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Δυτικής Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος):

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Ανατολικής Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος):

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Κεντρικής Ελλάδας (1 τακτικό μέλος):

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Ηπείρου (1 τακτικό μέλος):

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Πελοποννήσου (1 τακτικό μέλος):

Μπαβέλλα Αγγελική, Κ.Π. Αργολίδας         (10)

 

Για το Περιφερειακό Παράρτημα Β.-Ν. Αιγαίου & Κρήτης (1 τακτικό μέλος):

Αμπαζή Ευαγγελία, Κ.Π. Σάμου         (10)

Κυριάκου Μαρίνα, Κ.Π. Χίου          (8)

 

***

 

ΙΙΙ. ΕΚΛΕΓΟΝΤΑΙ (κατά σειρά ψήφων)

 

Α. Διοικητικό Συμβούλιο (7 τακτικά μέλη):

  1. Λάιος Νικόλαος
  2. Παντελίδης Σάββας
  3. Ζαχαρτζή Ναταλία
  4. Σταθακιός Αλέξανδρος
  5. Χατζηνταή Άννα
  6. Παπαλάμπρου Βασιλική
  7. Λυμπέρη Πηνελόπη

 

Β. Εξελεγκτική Επιτροπή (3 τακτικά μέλη):

  1. Αλεξάκη Βασιλική
  2. Πουλημένου Αμαλία
  3. Τηλιοπούλου Βασιλική

 

Γ. Επιστημονική Επιτροπή (8 τακτικά μέλη):

  1. Σταθακιός Αλέξανδρος
  2. Κατωπόδη Βασιλική
  3. Τσολάκη Χριστίνα
  4. Ζουντουρίδου Βασιλική
  5. Τζάκου Άννα
  6. Παπαδάτου Ευσταθία
  7. Σασσάνης Σπύρος
  8. Φάρκωνας Νικηφόρος

 

Δ. Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Αθήνας (3 τακτικοί εκπρόσωποι):

  1. Λάιος Νικόλαος
  2. Παπαλάμπρου Βασιλική
  3. Κατσιαφλιάνη Ιωάννα

 

Ε. Υπεύθυνοι Περιφερειακών Παραρτημάτων:

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Β. Αττικής (1 τακτικό μέλος)

Πανόπουλος Ιωάννης

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Ν. Αττικής (1 τακτικό μέλος)

Τσοχατζίδου Ευγενία

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Κ. Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος)

Γκιούρκα Γεωργία

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Δ. Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος)

Ιορδανίδου Φανή

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Δ. Μακεδονίας (1 τακτικό μέλος)

Γιαννακίδου Βασιλική

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Κ. Ελλάδας (1 τακτικό μέλος)

Αποστολόπουλος Κωνσταντίνος

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Ηπείρου (1 τακτικό μέλος)

Κατωπόδη Βασιλική

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Πελοποννήσου (1 τακτικό μέλος)

Γκουντούνα Ασπασία

  1. Υπεύθυνος Παραρτήματος Β.-Ν. Αιγαίου & Κρήτης (1 τακτικό μέλος)

Μαρίνου Ιωάννα

 

 

Ενημέρωση των συναδέλφων σε δομές αντιμετώπισης των εξαρτήσεων αναφορικά με την Ομάδα Εργασίας για την επεξεργασία πρότασης διαμόρφωσης του θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης – Μέρος Γ΄

Σωματείο_logo_κόκκινο

14 Ιουνίου 2017

 

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΣΜΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ

Πέρασμα σε νέο κύκλο μέσα από «δύο πορίσματα» – Μέρος Γ΄

Συνάδελφοι στις δομές αντιμετώπισης των εξαρτήσεων,

Διαβάζετε το Γ΄ Μέρος μιας πρώτης σειράς κειμένων παρουσίασης των εντυπώσεών μας από την ομάδα εργασίας για την επεξεργασία πρότασης διαμόρφωσης θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας. Μια ομάδα που, όπως αναφέραμε στο Α΄ Μέρος, κατέληξε στην πρωτοφανή παραγωγή «δύο πορισμάτων» μέσα από πολύ χαμηλού επιπέδου διαδικασίες.

Ορισμένα στιγμιότυπα των διαδικασιών αυτών ακολουθούν, χωρίς να επαναλαμβάνουμε πλευρές τους που ήδη έχουμε παρουσιάσει στο Α΄ Μέρος και χρειάζεται να διαβαστούν για τη διαμόρφωση πληρέστερης εικόνας.

Α. Τα Πρακτικά των συνεδριάσεων

Τα πρακτικά των συνεδριάσεων καταγράφονταν χωρίς μαγνητοφώνηση. Αλλά και «συνοπτικά», με τον χαρακτηρισμό αυτό να είναι τόσο υποκειμενικός και αόριστος ώστε, λ.χ., τα πρακτικά της σημαντικής τετράωρης συνεδρίασης, κατά την οποία ο εκπρόσωπος της ΚΕΔΕ και ο εκπρόσωπος του ΟΚΑΝΑ παρουσίασαν τις προτάσεις τους και (δεν) απάντησαν σε κρίσιμες ερωτήσεις (7η συνεδρίαση, 18.11.2016), να έχουν έκταση 1 σελίδας. Συγκεκριμένα 3 σελίδων, εκ των οποίων η 1η αναφέρει τα ονόματα των παρευρισκομένων κ.λπ., η 2η τι ειπώθηκε σε 4 ώρες συνεδρίασης και η 3η τα ονόματα των εκπροσώπων που υπογράφουν.

Επιπλέον, τα σχέδια πρακτικών στέλνονταν μεν με email στα μέλη της ομάδας μετά από κάθε σχετική συνεδρίαση, παράτυπα όμως δεν υπογράφονταν κατά την επόμενη συνεδρίαση και έμεναν ανυπόγραφα για μήνες. Φτάσαμε στο σημείο να κληθούμε να υπογράψουμε πόρισμα στις 07.02.2017, όπου περιλαμβάνονταν τα τελικά πρακτικά της 2ης, 4ης, 5ης, 6ης, 7ης και 8ης συνεδρίασης, ανυπόγραφα και χωρίς να μας έχουν αποσταλεί προηγουμένως στην τελική μορφή τους.

Ακόμη, στα πρακτικά παράτυπα δεν αναγράφονταν καίρια λεγόμενα των εκπροσώπων του Σωματείου, τα οποία αποστέλλαμε με επίσημα έγγραφά μας, με αριθμό πρωτοκόλλου, για να προστεθούν κάθε φορά που βλέπαμε ότι δεν περιλήφθηκαν στα σχέδια πρακτικών. Μάλιστα, κατηγορηθήκαμε από τους ασκούντες τον συντονισμό της ομάδας εργασίας, πως αυτό το νόμιμο δικαίωμα κάθε μέλους, που εμείς ενδιαφερθήκαμε να ασκήσουμε, εναντιώνεται στην κατά πλειοψηφία απόφαση της ομάδας εργασίας για «συνοπτικά» πρακτικά: ακόμα και όταν στέλναμε μία επιπλέον σελίδα βασικών πραγμάτων που είπαμε για να προστεθούν σε ένα δισέλιδο σχέδιο πρακτικού. Όχι μόνο δεν υπήρξε σοβαρή αντίδραση στην κατηγορία αυτή, αλλά ο εκπρόσωπος του ΟΚΑΝΑ έφτασε σε σημείο να πει ότι δεν δέχεται πρακτικά όπου θα φαίνεται ότι οι εκπρόσωποι του Σωματείου μίλησαν περισσότερο από αυτόν (3η συνεδρίαση, 12.10.2016).

Περαιτέρω, δεν λάβαμε ποτέ απαντήσεις στις διευκρινίσεις, που επίσης εγγράφως ζητούσαμε ως προς τα λεγόμενα άλλων μελών της ομάδας, όταν βάσει των σημειώσεων που τηρούσαμε βλέπαμε ότι παραλείπονταν στα σχέδια πρακτικών. Για αυτή μας την ενέργεια, που δημιούργησε ταραχή, τέθηκε μάλιστα έκτακτο θέμα συζήτησης στην 3η συνεδρίαση, όπου δεχθήκαμε έντονη κριτική και επί προσωπικού και ως συλλογικότητα με το επιχείρημα της… μη τήρησης των διαδικασιών.

Καθώς οι παρατηρήσεις μας κατατίθεντο επισήμως, κατηγορηθήκαμε μάλιστα ότι δεν μπορεί να τοποθετείται επισήμως το Σωματείο με σφραγίδα και αριθμό πρωτοκόλλου, παρά μονάχα οι εκπρόσωποι του Σωματείου (χωρίς σφραγίδα και αριθμό πρωτοκόλλου). Στάλθηκε μέχρι και σχετική επιστολή των εκπροσώπων του Υπουργείου Υγείας στην ομάδα εργασίας (03.02.2017, χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου) στην οποία απαντήσαμε με την 1018/06.02.2017 επιστολή μας, όπου μεταξύ άλλων αναφέραμε το αυτονόητο, ότι: «όλοι οι εκπρόσωποι φορέων δεσμευόμαστε από τις απόψεις, αποφάσεις και θέσεις των φορέων μας, παρ’ όλο που καθένας μας ατομικά ενδέχεται να είναι ένας αναγνωρισμένος εμπειρογνώμονας στον χώρο του. Αυτό υποδεικνύει η διεθνής εμπειρία, περιλαμβανομένης της δικής μας μετά από χρόνια συμμετοχής μας σε επιτροπές και ομάδες εργασίας. Με την καθοδήγηση αυτής της ιστορικής εμπειρίας, αποστέλλουμε τα έγγραφά μας σε επιτροπές και ομάδες εργασίας με τον συγκεκριμένο τρόπο/τύπο, δηλαδή αρμοδίως, επισήμως και συντεταγμένα, ώστε να αποκλείεται το άβουλον και ανεύθυνον.»

Όμοια αντιμετώπιση υπήρξε και όταν υπογράψαμε το πόρισμα με την επιφύλαξή μας για τα πρακτικά, τα οποία για πρώτη φορά βλέπαμε στην τελική μορφή τους και ήταν ανυπόγραφα (επιφύλαξη που συνοδεύαμε, όπως οφείλαμε, από τα σχετικά αποσπάσματα των επιστολών που είχαμε ήδη στείλει και παράτυπα δεν είχαν ληφθεί υπ’ όψη). Συγκεκριμένα, με email της γραμματέως της ομάδας εργασίας (16.02.2017), λίγες μέρες μετά την υπογραφή του πορίσματος, τα μέλη της ομάδας εργασίας ενημερώνονται ότι «το πόρισμα της ομάδας εργασίας για το θεσμικό πλαίσιο των Κέντρων Πρόληψης δεν παραδόθηκε στο τέλος της προηγούμενης ομάδας, όπως αρχικά προβλεπόταν, στον Υπουργό Υγείας», με το αιτιολογικό πως, μεταξύ άλλων, «το Σωματείο Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης παρενέβη κατά τη διαδικασία υπογραφής στη δομή και το περιεχόμενο του πορίσματος, όπως αυτό είχε συνταχθεί με ευθύνη της γραμματείας και των συντονιστών της ομάδας» (βλ. και Α΄ Μέρος της ενημέρωσης).

Οι πρακτικές αυτές, σύμφωνα με τα όργανά μας, συνιστούν απόπειρα αλλοίωσης των θέσεών μας και συνολικά των συζητήσεων στην ομάδα εργασίας. Ιδιαιτέρως ως προς τα επιστημονικά ζητήματα που θέταμε και αναπτύσσαμε, τα οποία συστηματικότερα όλων παραλείπονταν από τα πρακτικά και, έτσι, εκ του αποτελέσματος «επικρατούσαν» αυθαίρετες, ατεκμηρίωτες απόψεις (λ.χ. για «αποχώρηση» από την καθολική πρόληψη, επειδή αυτό δήθεν συνιστά «σύγχρονη ανάγκη») χωρίς να αποτυπώνεται ο τεκμηριωμένος σε βιβλιογραφία αντίλογος, που αρθρώναμε.

Β. Άλλα αποφασίζονται, άλλα (επιχειρείται να) υλοποιούνται

Απόρροια των παραπάνω «διαδικασιών» είναι, φυσικά, οι συχνά μεγάλες αποκλίσεις ανάμεσα στο τι πραγματικά συμφωνούσαμε τα μέλη της ομάδας εργασίας στις συνεδριάσεις της και στο τι θεωρείτο πως «συμφωνούσαμε». Ανοίγονταν, έτσι, πεδία χειρισμών και μεθοδεύσεων, με βασικό στόχο την υποβάθμιση των προτάσεών μας – των μόνων σοβαρών, τεκμηριωμένων και επεξεργασμένων. Όσο και αν αυτό ηχεί μονόπλευρο και ίσως ιδιοτελές, δυστυχώς αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα.

Ένα ιδιαίτερα γλαφυρό παράδειγμα:

Στο σχέδιο πρακτικών της 5ης συνεδρίασης, (02.11.2016), αναφέρεται ότι η συντονίστρια της ομάδας εργασίας ενημέρωσε για δύο τρόπους «παρουσίασης/καταγραφής και αξιολόγησης των προτάσεων». Τους εξής: «Α) Περιγραφή κάθε πρότασης σύμφωνα με τα κριτήρια, και αναλυτική καταγραφή των απαιτούμενων νομοθετικών ρυθμίσεων οι οποίες πρέπει να είναι εξειδικευμένες από νομικούς συμβούλους. Η συγκεκριμένη επιλογή απαιτεί νομοθετική επεξεργασία και τίθεται ζήτημα εφικτότητας αναφορικά με τον χρόνο παράδοσης πορίσματος. Β) Περιγραφή κάθε πρότασης σύμφωνα με τα κριτήρια, αναφορά σε περιορισμούς που ενδέχεται να προκύψουν σε νομικό επίπεδο αλλά χωρίς επιπλέον νομική επεξεργασία σε μορφή διατάξεων. Επιπλέον, κατά τον ίδιο τον τρόπο θα μπορούσαν να καταγραφούν και τα θέματα που άπτονται οικονομικών ζητημάτων.»

Και πράγματι. Ακολουθεί, όμως, μια σύντομη παράγραφος και κατόπιν το εξής: «Τέλος συμφωνήθηκε από την ομάδα εργασίας ο ως άνω Β) τρόπος παρουσίασης και αξιολόγησης των κατατεθειμένων προτάσεων για λόγους εφικτότητας από πλευράς χρόνου αλλά και φύσης/ σύνθεσης της συγκεκριμένης ομάδας εργασίας.»

Ποτέ δεν συμφωνήθηκε κάτι τέτοιο. Συγκεκριμένα, οι εκπρόσωποί μας τοποθετήθηκαν στη συνεδρίαση ως εξής: «Η ομάδα εργασίας συστήθηκε για να παραδώσει πόρισμα συγκρότησης θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης, άρα και έχει την αρμοδιότητα και πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα κατάθεσης αναλυτικής πρότασης στην ομάδα εργασίας από όποιον φορέα μπορεί να το κάνει, χωρίς να αναιρείται ο Β) τρόπος για διευκόλυνση των υπολοίπων που δεν μπορούν, τονίζοντας ότι το Σωματείο των Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης έχει κείμενο ολοκληρωμένο και εγκεκριμένο από τις Γενικές Συνελεύσεις των Μελών του. Το αίτημά του [σ.: του εκπροσώπου του Σωματείου] έγινε δεκτό». Το απόσπασμα αυτό -μαζί με άλλα- στάλθηκε με το 994/16.11.2016 υπόμνημά μας προς τη Δ/νση Ψυχικής Υγείας του Υπουργείου Υγείας, υπ’ όψη της υπηρεσιακής υπαλλήλου του και γραμματέως της ομάδας εργασίας. Δεν προστέθηκε ποτέ στα πρακτικά.

Σημειώνουμε δε ότι η συνεδρίαση αυτή (02.11.2016) διεξήχθηκε αμέσως μετά τις πανελλαδικές Συνελεύσεις της συλλογικότητάς μας (07.10.2016 έως 25.10.2016), στις οποίες παρουσιάστηκε, συζητήθηκε και εγκρίθηκε κατά πλειοψηφία (ποσοστό 81,6% υπέρ) η αναλυτική, νομοτεχνικά επεξεργασμένη πρότασή μας συγκρότησης θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης. Στις προηγούμενες συνεδριάσεις της ομάδας εργασίας, ενώ είχαμε δηλώσει ότι θα καταθέταμε και τέτοια αναλυτική εκδοχή της πρότασής μας, εφ’ όσον εγκριθεί από τη Γενική Συνέλευση των Μελών μας, δεν υπήρξε καμία αντίρρηση.

Γ. Σύγκληση μιας ομάδας εργασίας για κατάθεση προτάσεων, χωρίς επίσημη πρόταση του συγκαλούντος Υπουργείου

Παραδείγματα σαν αυτά υπάρχουν πολλά και όλα διαθέσιμα, φτάνοντας, τελικά, στο χυδαίο σημείο να αμφισβητείται ακόμα και το πώς αποφασίσαμε να συνταχτεί το πόρισμα της ομάδας εργασίας, παρότι υπάρχει επίσημη αλληλογραφία από πλευράς μας.

Υπάρχουν, άλλωστε, έστω και τα email του Υπουργείου Υγείας: γιατί οι εκπρόσωποί του δεν απέστειλαν ποτέ έγγραφο με αριθμό πρωτοκόλλου. Και αυτό παρότι τους το επισημάναμε αρκετές φορές, με κορύφωση την τοποθέτησή μας στην 7η συνεδρίαση (18.11.2016) της ομάδας εργασίας, όπου διαβάσαμε σύντομο κείμενο διαμαρτυρίας μας για τις ακολουθούμενες διαδικασίες. Ένα μικρό απόσπασμά του:

« […] Αν η πολιτική ηγεσία θέλει να πάρει πολιτική απόφαση σε κατεύθυνση που μετατοπίζει την έμφαση από την καθολική πρόληψη -από τη σταθερή δουλειά στην κοινότητα με την κοινότητα- στη βραχεία διαχείριση «περιστατικών», τότε δεν έχει τη δική μας συναίνεση.
»Θέλουμε να προχωρήσουμε ενισχυμένοι στον 21ο αιώνα, όχι να παλινδρομήσουμε στον 19ο αιώνα από την άποψη άσκησης κοινωνικής πολιτικής.
»Μέχρι στιγμής, πλην της ΚΕΔΕ και του Σωματείου μας, όλοι οι υπόλοιποι στην ομάδα εργασίας καταθέτετε τις απόψεις σας και όχι τις απόψεις των φορέων που εκπροσωπείτε. Το Σωματείο μας καταθέτει την 20ετή εθνική εμπειρία και την ευρωπαϊκή και διεθνή εμπειρία, με αποφάσεις των Γενικών Συνελεύσεών μας. […] »

Μετά την ανάγνωση της επιστολής μας, ο εκπρόσωπος του ΟΚΑΝΑ ζήτησε διάλειμμα. Όταν ξαναρχίσαμε, οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Υγείας παραδέχθηκαν ότι το Υπουργείο Υγείας δεν έχει πρόταση, ότι όλα όσα έλεγαν μέχρι τότε ήταν δικές τους απόψεις και ότι πρέπει να ενημερώσουν τον Υπουργό για να δουν πώς θα συνεχίσουν. Τα όσα έλεγαν μέχρι τότε αφορούσαν κάποιαν αόριστη «ένταξη των Κέντρων Πρόληψης στην οργανωτική δομή των Υ.Π.Ε.», χωρίς να επεξηγούνται πολύ βασικά πράγματα, όπως λ.χ. το αν αυτό θα γίνει με τη μορφή των αστικών εταιρειών, ενός φορέα των Κέντρων Πρόληψης ή κάποιου άλλου σχήματος.

Στην επόμενη, τελευταία συνεδρίαση (8η, 14.12.2017), η συντονίστρια της ομάδας εργασίας είπε ότι οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Υγείας συναντήθηκαν με τον Υπουργό Υγείας, τον ενημέρωσαν και τους είπε να μην αποσύρουν την «πρότασή τους», αλλά να κρατηθεί ως έχει, δηλαδή ως πρόταση των εκπροσώπων του Υπουργείου Υγείας και όχι ως πρόταση του Υπουργείου.

Έτσι, η ομάδα εργασίας ολοκλήρωσε το έργο της χωρίς καν πρόταση του Υπουργείου Υγείας, που όχι μόνο τη συγκάλεσε μα και συμμετείχε σε αυτή με τρία τακτικά μέλη (όλοι οι άλλοι φορείς συμμετείχαν με ένα τακτικό μέλος καθένας).

Δ. Τελικά, πότε κατέθεσε πρόταση ο ΟΚΑΝΑ; και γιατί;

Αλλά, ούτε ο ΟΚΑΝΑ είχε καταθέσει πρόταση στη διάρκεια των συνεδριάσεων της ομάδας εργασίας (21.09.2016 ως 14.12.2016);

Όχι, όπως έχουμε δημόσια ενημερώσει με το Δελτίο Τύπου μας της 18.01.2017.

Η επίσημη πρόταση του ΟΚΑΝΑ (κείμενο έκτασης 1 σελίδας) κατετέθη στην ομάδα εργασίας ως τέτοια ετεροχρονισμένα, πράγμα μεγάλης σημασίας τόσο ως προς τη διαχρονική αντίληψη του ρόλου του και των υποχρεώσεών του μέσα σε θεσμικές διαδικασίες όσο και ως προς τις προθέσεις του επί του προκειμένου.

Συγκεκριμένα, τα μέλη της ομάδας εργασίας ενημερωθήκαμε για την ύπαρξή της με email της 12/01/2017, οπότε από τη γραμματεία της ομάδας εργασίας μάς στάλθηκε απόφαση του ΔΣ του ΟΚΑΝΑ (με ημερομηνία 20/09/2016) ενσωματωμένη στο προσχέδιο πορίσματος των εργασιών της ομάδας. Έως τότε είχε κατατεθεί το εν λόγω κείμενο έκτασης 1 σελίδας (με email του εκπροσώπου του ΟΚΑΝΑ, στις 20/09/2016) χωρίς να συνοδεύεται από απόφαση ΔΣ του ΟΚΑΝΑ και χωρίς καν αριθμό πρωτοκόλλου στο μονοσέλιδο. Επρόκειτο, λοιπόν, για προσωπική άποψη του εκπροσώπου του ΟΚΑΝΑ στην ομάδα εργασίας.

Όταν στην 7η συνεδρίαση τοποθετηθήκαμε με τον τρόπο που προαναφέραμε, ο εκπρόσωπος του ΟΚΑΝΑ διαμαρτυρήθηκε πως «ο ΟΚΑΝΑ έχει πρόταση». Επισημάναμε ότι δεν μπορεί να γίνει δεκτή αυτή η «ερμηνεία», γιατί δεν υπάρχει επίσημο έγγραφο του ΟΚΑΝΑ. Απάντησε ότι «υπάρχει», ότι το έχει στείλει στη γραμματέα της ομάδας εργασίας «με άλφα πι [σ.: αριθμό πρωτοκόλλου]» και διερωτήθηκε «δεν το έχετε πάρει;» Η γραμματέας είπε ότι δεν έχει δει τέτοιο έγγραφο. Ο εκπρόσωπος της ΚΕΔΕ είπε πως ούτε αυτός και ζήτησε από τον εκπρόσωπο του ΟΚΑΝΑ να το στείλει. Ο τελευταίος είπε ότι «είναι πολύ εύκολο, γιατί υπάρχει» και οι εκπρόσωποί μας τού είπαν «αφού υπάρχει, θα μπορούσατε να το προωθήσετε σήμερα;» Σ’ αυτό ο εκπρόσωπος του ΟΚΑΝΑ απάντησε «ναι, αυθημερόν».

Από τότε (18.11.2016) πέρασαν 3 μήνες μέχρι να μας κοινοποιηθεί η απόφαση του ΟΚΑΝΑ «με άλφα πι», μάλιστα απ’ ευθείας στο σχέδιο πορίσματος (στις 12.01.2017). Για την ιστορία, η ετεροχρονισμένη απόφαση λήφθηκε (σύμφωνα με το ετεροχρονισμένο πρακτικό της) με οριακή πλειοψηφία, μάλιστα με απόντα 4 τακτικά μέλη εκ των 7 του ΔΣ του ΟΚΑΝΑ, παρόντα δε 3 τακτικά μέλη και 1 αναπληρωματικό μέλος…

Όσοι/ες έχετε εμπειρία από επίσημες ομάδες εργασίας, επιτροπές κ.ο.κ., μπορείτε να αντιληφθείτε σημασίες αυτού του «θεσμικού κρυφτού», ιδιαιτέρως έχοντας υπ’ όψη και τις ανοιχτές πόρτες που αποδεδειγμένα προσπαθούσε να διατηρεί ο ΟΚΑΝΑ με τμήματα διοικήσεων των Κέντρων Πρόληψης τα οποία δεν ήθελαν αλλαγή του θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης (βλ. αρχή του Β΄ Μέρους της ενημέρωσής μας).

Ε. Στον χώρο που απομένει, ένα ακόμη παράδειγμα παρμένο από τη φάση της τελικής ευθείας προς τα «δύο πορίσματα»

Ολοκληρώνουμε με ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα παράκαμψης διαδικασιών, από τη μακρά φάση της τελικής ευθείας προς τα «δύο πορίσματα».

Με email της συντονίστριας της ομάδας εργασίας (25.01.2017) «ανακοινώνεται» αιφνιδιαστικά στα μέλη της ομάδας εργασίας ότι «σας αποστέλλουμε το τελικό κείμενο πορίσματος» (υπήρχε συνημμένο και το βλέπαμε για πρώτη φορά), ότι «το πόρισμα θα παραδοθεί στον Υπουργό Υγείας» και ότι «η παράδοση του πορίσματος στον Υπουργό Υγείας θα γίνει την τελευταία ημέρα του Ιανουαρίου (31.01.2017)», μεταξύ άλλων.

Ακολουθεί η επιστολή/διάβημά μας 1013/27.01.2017 (στη διάθεσή σας), όπου επισημαίνουμε ότι υπάρχουν 7 σοβαρότατες εκκρεμότητες, ανάμεσα στις οποίες: «τα σχόλιά μας επί του σχεδίου πρακτικών της 8ης συνεδρίασης (14/12/2016), χωρίς δική μας υπαιτιότητα, καθώς αυτό μας στάλθηκε στις 26/01/2017» και «η υπογραφή του ίδιου του πορίσματος της ομάδας εργασίας από τους εκπροσώπους φορέων που συμμετέχουν σε αυτή, πριν παραδοθεί στον Υπουργό Υγείας.»

Η απάντηση έρχεται την ίδια μέρα (27.01.2017), με email της γραμματέως της ομάδας εργασίας, όπου μεταξύ άλλων αναφέρονται τα εξής: «αναφορικά με τις υπογραφές του πορίσματος σας γνωρίζουμε ότι σύμφωνα με το νομικό πλαίσιο του ν.2690/99 (ΦΕΚ Α΄45)με θέμα “Κύρωση κώδικα διοικητικής διαδικασίας και άλλες διοικητικές πράξεις”, του κεφ. Β΄ αρθ. 15, παρ. 7 και 8, “η υπογραφή του προέδρου ή αναπληρωτή του αρκεί για την νόμιμη υπόσταση κάθε πράξης του συλλογικού οργάνου”» και «τέλος αναφορικά με τις εκκρεμότητες για υπογραφή πρακτικών συνεδριάσεων της ομάδας εργασίας, θα βρίσκονται στη διάθεσή σας στο γραφείο της γραμματέα της ομάδας εργασίας».

Το δεύτερο σημείο (αυτό που αφορά τα πρακτικά) δεν επιδέχεται καν σχολιασμό. Ως προς το πρώτο σημείο, η ταραχή είναι τέτοια που γίνεται επίκληση νόμου, ο οποίος αφορά συλλογικά όργανα οργανισμών και ουδεμία σχέση έχει με τις διαδικασίες και τα ισχύοντα μιας ομάδας εργασίας σαν τη δική μας.

Απαντούμε με την 1016/30.01.2017 επιστολή/διάβημά μας (στη διάθεσή σας), όπου επιμένουμε ότι υπάρχουν σοβαρότατες εκκρεμότητες και καταλήγουμε ότι: «Μπορούμε να κατανοήσουμε φόρτο εργασίας για την ολοκλήρωση της ομάδας εργασίας, δεν μπορούμε όμως να πιστέψουμε ότι αντί αντιμετώπισής του θα ακολουθηθούν διαδικασίες ενάντια στον ίδιο τον χαρακτήρα της συγκρότησης ομάδας εργασίας, ενάντια στην ελεύθερη και ισότιμη κατάθεση των απόψεων όλων των συμμετεχόντων σε αυτήν φορέων […] Όπως δεν μπορούμε να πιστέψουμε ότι το πόρισμα της ομάδας εργασίας θα καταλήξει δίχως οι συμμετέχοντες στην ομάδα εργασίας να γνωρίζουμε το πλήρες περιεχόμενό του και δίχως να μας επιτρέπεται η άσκηση του δικαιώματός μας υπογραφής του.»

Την ίδια μέρα απαντά η συντονίστρια της ομάδας εργασίας, με έγγραφο χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου (email της 30.01.2017), με το οποίο γίνεται υποχώρηση και ολοκληρώνει ως εξής: «θα αναζητήσουμε -ως οφείλουμε- σχετικές οδηγίες από τον Υπουργό ο οποίος και μας έχει αναθέσει το συγκεκριμένο έργο». Ωστόσο, υπάρχει επιμονή ως προς το να μην αντιμετωπιστούν σημαντικά ζητήματα, όπως λ.χ. αυτό της πλήρους και ενιαίας σελιδοποίησης ολόκληρου του πορίσματος ώστε να συνιστά αδιαμφισβήτητα ενιαίο σώμα κειμένου (γίνεται επίκληση τεχνικών λόγων για αυτό το απλό πράγμα). Αλλά εκτός διαδικασιών συνεχίζει να απορρίπτεται και η τοποθέτηση σημαντικών έγγραφων μας εκεί που έπρεπε, όπως είχαμε αποφασίσει στην ομάδα εργασίας και όπως επισήμως τα είχαμε αποστείλει συγκεντρωτικά (επιστολή μας 1011/23.01.2017), με το «αιτιολογικό» πως «δεν θεωρείται από πλευράς μας σκόπιμη και αποδοτική»…

Απαντούμε με τη 1017/31.01.2017 επιστολή μας, με την οποία επιμένουμε πως οι διαδικασίες πρέπει να τηρηθούν και καταλήγουμε, μάλιστα, ότι «Αναμένουμε τον χρονικό προσδιορισμό των -από κοινού των εκπροσώπων φορέων και με συγκροτημένη διαδικασία- τελικών εργασιών, οι οποίες απομένουν», δηλαδή ορισμό συντεταγμένης συνεδρίασης, ώστε να λυθούν τα ζητήματα σε διαδικασία, ενώπιος ενωπίω, με όλους τους εκπροσώπους φορέων παρόντες.

Απάντηση έρχεται με email της γραμματέως της ομάδας εργασίας (01.02.2017), με το οποίο καλούνται τελικά όλα τα μέλη της ομάδας εργασίας να υπογράψουν το πόρισμα, στις 07.02.2017, ώρα 10μμ-12μ, σε αίθουσα του Υπουργείου Υγείας, όχι όμως στο πλαίσιο συνεδρίασης της ομάδας εργασίας. Σε τέτοιο βαθμό δεν τηρούνται οι διαδικασίες, που γράφεται μάλιστα ότι «για όποιο τυχόν κώλυμα σας, παρακαλείσθε όπως επικοινωνήσετε ή αποστείλετε κατ’ ιδίαν αίτημα στην γραμματέα της ομάδας εργασίας, ώστε να οριστεί εντός της τρέχουσας εβδομάδος ημέρα και ώρα που να εξυπηρετεί το αντίστοιχο μέλος και την γραμματέα της ομάδας εργασίας»… Δηλαδή, καθένας ας περάσει να υπογράψει όποτε μπορεί το πόρισμα μιας ομάδας εργασίας που θα παραδοθεί σε έναν υπουργό…

Στο παράδειγμα αυτό φαίνεται με πόση ενέργεια χρειάστηκε να «κερδίσουμε» ένα αυτονόητο. Να το κερδίσουμε όχι μόνο «για εμάς», αλλά και για το ίδιο το κύρος ενός ολόκληρου Υπουργείου, σε τελική ανάλυση.

Τέτοια παραδείγματα υπάρχουν πολλά. Λ.χ. στις 01/03/2017 στέλνεται αιφνιδιαστικά email της γραμματέως της ομάδας εργασίας, με συνημμένη «Έκθεση Πεπραγμένων» που συνέταξαν η συντονίστρια και η γραμματέας της ομάδας εργασίας, χωρίς καν προτεραία ενημέρωση των μελών της ομάδας εργασίας. Στο ίδιο email υπάρχει και πρόσκληση να υπογραφεί το «δεύτερο πόρισμα», ενώ ήδη είχε υπογραφεί το πρώτο (βλ. Α΄ Μέρος της ενημέρωσής μας). Μετά τις επιστολές/διαβήματά μας 1025/03.03.2017 και 1026/03.03.2017 η λεγόμενη «Έκθεση Πεπραγμένων» αποσύρεται, όχι όμως και η πρωτοφανής ιδέα για «δεύτερο πόρισμα»…

***

Ελπίζουμε στον χώρο, που θεωρήσαμε ότι πληροί τα κριτήρια μιας ορισμένης οικονομίας, να δώσαμε γεύσεις του πώς και γιατί η ομάδα εργασίας κατέληξε στην έκδοση «δύο πορισμάτων». «Διπλή» απόληξη που συνιστά, από μόνη της, ένα μνημείο του πολύ χαμηλού επιπέδου που συναντήσαμε. Και, ταυτόχρονα, ένα άσχημο σημείο της μόνης «ισορροπίας» που ήταν μπορετό σε κάποια «επιτελεία» να επιφέρουν, έχοντας να αντιπαραθέσουν τους πρόχειρους σχεδιασμούς τους και τις απαράδεκτες διαδικασίες σε σοβαρές θέσεις και προτάσεις, και σε υπεύθυνες στάσεις.

Όπως είπαμε στο Α΄ Μέρος, στα πάρα πολλά έγγραφα αιτήματά μας (1019/15.02.2017, 1026/03.03.2017, 1029/09.03.2017, 1033/16.03.2017, 1040/23.03.2017, 1054/29.03.2017, 1058/05.04.2017, 1066/12.04.2017, 1071/27.04.2017 και 1078/18.05.2017) προς τον Υπουργό Υγείας για συνάντησή μας, προκειμένου να συζητήσουμε όλα αυτά, δεν έχουμε ακόμη λάβει απάντηση. Και δεν γνωρίζουμε καν αν και σε ποιον βαθμό είναι ενήμερος.

Σε μια τελική επισήμανση, θέλουμε να είναι καθαρό ότι δεν θεωρούμε «επιτελεία» τους εκπροσώπους του Υπουργείου Υγείας στην ομάδα εργασίας. Τους βλέπουμε σαν συναδέλφους μας, εργαζομένους, που τους «χρέωσαν» να φέρουν εις πέρας μια δουλειά βάσει σχεδιασμών «επιτελείων» από όπου δίνονταν οι κατευθύνσεις. Το τονίζουμε, για να νιώσετε και μια άλλη δυσκολία που υπήρχε: το να μοχθείς για έναν σκοπό δύσκολο, διατηρώντας ταυτόχρονα μια τέτοια οπτική συναδελφικότητας, μέσα σε τέτοιες άσχημες συνθήκες. Οπτική που, πιστεύουμε, διατηρήσαμε και διατηρούμε.

Η προσπάθειά μας συνεχίζεται μέσα σ’ ένα καλοκαίρι, που απ’ ό,τι φαίνεται θα είναι «γεμάτο» για την υπόθεση της αντιμετώπισης των εξαρτήσεων.

Έχουμε όρεξη να συνεχίσουμε στον νέο κύκλο, με τον ίδιο δίκαιο σκοπό. Η αλληλεγγύη σας, η στήριξή σας, η βοήθειά σας είναι στοιχεία πολύτιμα και αναγκαία, ώστε η συνέχεια αυτή να αναλύεται σε προχωρήματα προς τα μπρος.

 

Με συναδελφικούς χαιρετισμούς,
Το Δ.Σ. του Σωματείου

Διακήρυξη της Αγωνιστικής Συσπείρωσης Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης (στηρίζεται από το ΠΑΜΕ) για τις εκλογές του Σωματείου

 

ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΑ ΚΕΝΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ

στηρίζεται από το

 ΠΑΜΕ

ΠΑΡΤΕ ΟΛΟΙ ΜΕΡΟΣ ΣΤΙΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ

 ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΑ ΚΕΝΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ

Στηρίξτε την Αγωνιστική Συσπείρωση, τους συνδικαλιστές του ΠΑΜΕ στο χώρο,

για σύλλογο ταξικό, όπλο στον αγώνα για τα δικαιώματα μας. 

Δυναμώνουμε τον αγώνα ενάντια σε όλα τα ναρκωτικά.

Ενάντια στη πολιτική ιδιωτικοποίησης της απεξάρτησης

και της ναρκωκουλτούρας.

Ενάντια στην αποποινικοποίηση των ναρκωτικών

 

Συναδέλφισσες, συνάδελφοι

Τα τελευταία χρόνια βιώνουμε με τον πλέον δραματικό τρόπο τις συνέπειες  της καπιταλιστικής κρίσης η οποία ανάμεσα στα άλλα αποτέλεσε το φόντο της δραματικής επιδείνωσης των όρων ζωής του πληθυσμού, της υποβάθμισης των κοινωνικών υπηρεσιών και της κατεδάφισης των δικαιωμάτων των εργαζομένων.

Μάλιστα πριν λίγο καιρό, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ- ΑΝΕΛ ψήφισε στη Βουλή νέο  «τσουνάμι» αντιλαϊκών μέτρων με το 4ο μνημόνιο – για τη μείωση των συντάξεων και του αφορολόγητου εισοδήματος, την απελευθέρωση των ομαδικών απολύσεων, τα νέα μέτρα στήριξης των επιχειρηματικών ομίλων, που μετατρέπουν τη ζωή των λαϊκών οικογενειών σε «κόλαση».

Ειδικότερα στον τομέα της υγείας και της κοινωνικής πρόνοιας, όπως ακριβώς έκαναν και όλες οι προηγούμενες κυβερνήσεις, διατηρεί και επεκτείνει με το 4ο μνημόνιο την κρατική υποχρηματοδότηση στην Υγεία συνολικά, που για το λαό και τους εργαζόμενους στην Υγεία και την κοινωνική πρόνοια, σημαίνει επιδείνωση των παροχών και των συνθηκών δουλειάς, διατηρεί την υποχρηματοδότηση κι υποστελέχωση των δομών πρόληψης των ναρκωτικών– θεραπείας κι επανένταξης, κρατά ως έχει το σαθρό θεσμικό πλαίσιο στα Κέντρα Πρόληψης.

 Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ- ΑΝΕΛ προσπαθεί να αποσπάσει και την ανοχή των εργαζόμενων και των άλλων λαϊκών στρωμάτων με το «τυράκι» των «αντίμετρων», με την υπόσχεση ότι «αυτά τα μέτρα είναι το εξιτήριο από τα μνημόνια και την κρίση, ότι έρχεται η ανάπτυξη». Κρύβουν βέβαια ότι για να έρθει η περιβόητη «ανάπτυξη», δηλ. η ανάκαμψη της κερδοφορίας του κεφαλαίου, ακόμη και για να εφαρμοστούν τα όποια ψίχουλα των «αντίμετρων», προϋπόθεση είναι οι μνημονιακοί νόμοι να παραμείνουν, οι απώλειες για τα λαϊκά στρώματα να είναι μόνιμες, με την ταυτόχρονη επιτροπεία από την ΕΕ να εξακολουθεί να ισχύει, όπως ισχύει για όλα τα κράτη- μέλη.

Την καπιταλιστική ανάπτυξη υπηρετούν βέβαια τόσο η ΝΔ μαζί με τα άλλα κόμματα- συνεταίρους του 3ου μνημονίου, όσο κι εκείνες οι δυνάμεις της καπιταλιστικής διαχείριση -δεξιά κι αριστερά- που βάζουν στο λαό ψευτοδιλλήματα (ευρώ ή δραχμή, μνημόνιο-αντιμνημόνιο) και εκβιασμούς, πίσω απ’ τους οποίους προσπαθούν να συγκαλύψουν τη βασική αιτία της κρίσης που δεν είναι άλλη από την καπιταλιστική εκμετάλλευση και το κυνήγι του καπιταλιστικού κέρδους.

Το μόνο πραγματικό δίλλημα όμως με το οποίο βρισκόμαστε αντιμέτωποι είναι ή με το κεφάλαιο, την ΕΕ και τις διάφορες μορφές διαχείρισης των συμφερόντων τους ή με τους εργάτες τα φτωχά λαϊκά στρώματα με την κοινωνική συμμαχία για την ανατροπή της εξουσίας τους, το μόνο που μπορεί να ανοίξει το δρόμο για ένα πιο φωτεινό και ελπιδοφόρο μέλλον. Στην προσπάθεια αυτή χρειάζεται ένα εργατικό κίνημα χωρίς εξαρτήσεις από την κυβέρνηση, την ΕΕ, τους εργοδότες. Ταξικό εργατικό κίνημα που θα ενοποιεί όλα τα τμήματα της εργατικής τάξης στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα ενάντια στο κεφάλαιο και τα στηρίγματά του.

Το ΠΑΜΕ ήταν αυτό που από την πρώτη στιγμή προσπάθησε να προσανατολίσει τους εργαζομένους στην πραγματική ουσία του προβλήματος και να κατευθύνει την σύγκρουση προς τον πραγματικό εχθρό, που είναι  τα μονοπώλια, η ΕΕ και τα κόμματα που τους στηρίζουν.

Ο βασικός μας στόχος σαν συνδυασμός του ΠΑΜΕ στο χώρο των Κέντρων Πρόληψης, είναι να συμβάλλουμε  στο να ηττηθούν οι δυνάμεις της συναίνεσης, της διαχείρισης και του συμβιβασμού στο συνδικαλιστικό κίνημα, τόσο σε επίπεδο της ηγεσίας της ΓΣΕΕ, όσο και στους εκπροσώπους τους στα δευτεροβάθμια και πρωτοβάθμια όργανα του εργατικού κινήματος. Να προωθήσουμε την ενίσχυση της συνεργασίας, για την αγωνιστική συμπαράταξη σε ταξική κατεύθυνση των εργαζόμενων στην πρόληψη και στην απεξάρτηση, δυναμώνοντας την επιτροπή αγώνα εργαζομένων του ΠΑΜΕ στο χώρο, κτίζουμε μέτωπο με τις οικογένειες των παιδιών της απεξάρτησης, με συλλόγους γονέων, ταξικά συνδικάτα, οργανώσεις νεολαίας. Για την ενίσχυση του ταξικού πόλου στο εργατικό – συνδικαλιστικό κίνημα του ΠΑΜΕ, του μόνου που έχει ξεκάθαρα γραμμένο στη σημαία του το όχι σε όλα τα ναρκωτικά, με τον λαό ενάντια στα μονοπώλια και την εξουσία τους για μια άλλη κοινωνία και εξουσία που θα έχει στο κέντρο της τον άνθρωπο και τις ανάγκες του. Γιατί επιχειρηματική δράση και καταπολέμηση των ναρκωτικών δεν συμβιβάζεται, γιατί το εμπόριο ναρκωτικών είναι σύμφυτο με την καπιταλιστική οικονομία και μάλιστα πολύ κερδοφόρο, γιατί οι τάξεις των επιχειρηματιών και η εξουσία τους αναπαράγουν τη ναρκοκουλτούρα για να μπορούν να αποχαυνώνουν και να καταληστεύουν τη νεολαία και τα φτωχά λαϊκά στρώματα. Γιατί η επιχειρηματική δράση και η ανάκαμψή τους προϋποθέτει την συντριβεί των δικαιωμάτων μας, εργαζόμενους σύγχρονους σκλάβους, την υγεία, την απεξάρτηση κερδοφόρο εμπόρευμα.

Διεκδικούμε:

  • Γενναία κρατική χρηματοδότηση όλων των ΚΠ και των οργανισμών της απεξάρτησης με εξασφάλιση της ανάπτυξης των προγραμμάτων πρόληψης και μονιμοποίηση όλων των εργαζόμενων σ’ αυτά. Εξασφάλιση της τακτικής μισθοδοσίας όλων των εργαζόμενων από τον κρατικό προϋπολογισμό.
  • Κατάργηση των αντιασφαλιστικών νόμων
  • Καμία μείωση μισθών. Επαναφορά όλων των μισθών στο προ των περικοπών επίπεδο.
  • Ενιαίο Δημόσιο Φορέα κατά των ναρκωτικών με αποκλειστική ευθύνη στην Πρόληψη, στην Θεραπεία και στην Επανένταξη με δωρεάν υπηρεσίες. Όλοι οι εργαζόμενοι στα ΚΠ στο νέο φορέα με πλήρη εργασιακά κι ασφαλιστικά δικαιώματα.

Υποψήφιοι/ες για το Διοικητικό Συμβούλιο

  • Αμπαζή Ευαγγελία (ΚΠ ΣΑΜΟΥ)
  • Κυριάκου Μαρίνα (ΚΠ ΧΙΟΥ)
  • Μπαβέλλα Αγγελική, Κ.Π. Αργολίδας
  • Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κεντρικού Τομέα)

Υποψήφιοι/ες για εκπροσώπηση στο ΕΚΑ

  • Αμπαζή Ευαγγελία (ΚΠ ΣΑΜΟΥ)
  • Κυριάκου Μαρίνα (ΚΠ ΧΙΟΥ)
  • Μπαβέλλα Αγγελική, Κ.Π. Αργολίδας
  • Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κεντρικού Τομέα)

Υποψήφιοι/ες για την Επιστημονική Επιτροπή

  • Κυριάκου Μαρίνα (ΚΠ ΧΙΟΥ)
  • Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κεντρικού Τομέα)

Υποψήφιοι/ες για το Περιφερειακό Παράρτημα Κεντρικής Μακεδονίας

  • Τσούνης Ανδρέας, Κ.Π. Θεσσαλονίκης (Κεντρικού Τομέα)

Υποψήφιοι/ες για το Περιφερειακό Παράρτημα Πελοποννήσου

  • Μπαβέλλα Αγγελική, Κ.Π. Αργολίδας

Υποψήφιοι/ες για το Περιφερειακό Παράρτημα Βόρειου-Νότιου Αιγαίου & Κρήτης

  • Αμπαζή Ευαγγελία (ΚΠ ΣΑΜΟΥ)
  • Κυριάκου Μαρίνα (ΚΠ ΧΙΟΥ)

 

13/06 – Εκδήλωση

1

Εκδήλωση-προβολή του Αυτοδιαχειριζόμενου Στεκιού/Κυλικείου Φοιτητών/τριών Ιατρικής με θέμα:

-Πώς η κυρίαρχη ψυχιατρική δημιούργησε τη «Λέρο».

-Αναφορά στη συγκρότηση, στα προτάγματα και στην ιστορική διαδρομή της κυρίαρχης ψυχιατρικής ως μια από τις κομβικές παραμέτρους της βιοπολιτικής για τον έλεγχο του πληθυσμού.

-Σύντομη αναδρομή στην ιστορία των εγκλεισμών στη Λέρο.

-Από την «Αποικία ψυχοπαθών της Λέρου» και το διεθνές σκάνδαλο που ξέσπασε με την αποκάλυψη του κολαστήριου, στην αποδόμηση εννοιών όπως το «ανίατο» και στο ξεπέρασμα πρακτικών όπως αυτής του εγκλεισμού. Η αμφισβήτηση των εξουσιαστικών σχέσεων (όπως η γνώση-εξουσία του ψυχιάτρου), μέσα από προσεγγίσεις και πρακτικές στη βάση του προτάγματος «η ελευθερία είναι θεραπευτική».

-Πώς το (ανολοκλήρωτο) εγχείρημα του ριζικού μετασχηματισμού στη Λέρο, αντιμετωπίστηκε σαν μια παρένθεση στο κυρίαρχο ψυχιατρικό παράδειγμα, το οποίο απλώς εκσυγχρονίστηκε και εξωραϊστηκε μέσα από μια «ψυχιατρική μεταρρύθμιση», που δεν έγινε ποτέ.

-Ποιες οι προϋποθέσεις, ποια η «κουλτούρα και πράξη» μιας εναλλακτικής ψυχιατρικής, για ένα χειραφετητικό σύστημα ψυχικής υγείας.

-Η σημασία του ενεργού, πρωταγωνιστικού ρόλου των ατόμων με ψυχιατρική εμπειρία και άλλων κοινωνικών υποκειμένων, στην διεκδίκηση ενός «άλλου» συστήματος.

Ομιλητής: Θεόδωρος Μεγαλοοικονόμου

Ενημέρωση των συναδέλφων σε δομές αντιμετώπισης των εξαρτήσεων αναφορικά με την Ομάδα Εργασίας για την επεξεργασία πρότασης διαμόρφωσης του θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης – Μέρος Β΄

Σωματείο_logo_κόκκινο

7 Ιουνίου 2017

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΣΜΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ

Πέρασμα σε νέο κύκλο μέσα από «δύο πορίσματα» – Μέρος Β΄

Συνάδελφοι στις δομές αντιμετώπισης των εξαρτήσεων,

Σε συνέχεια του Α΄ Μέρους, σας στέλνουμε αναλυτικότερα εντυπώσεις μας από την ομάδα εργασίας για το θεσμικό πλαίσιο των Κέντρων Πρόληψης. Το βασικό γνώρισμα της ομάδας εργασίας ήταν το πολύ χαμηλό επίπεδό της, συγκριτικά με το σημείο στο οποίο εμείς θέταμε και θέτουμε τον πήχυ. Σχηματικά κατηγοριοποιούμε τις πρακτικές που ακολουθήθηκαν σε δύο κατηγορίες: Α). Επιστημονικό Επίπεδο και, Β). Επίπεδο Τήρησης Διαδικασιών. Στο παρόν σημείωμα ασχολούμαστε με τα επιστημονικά ζητήματα και θα κλείσουμε με ένα σημείωμα για τα ζητήματα διαδικασιών, την επόμενη εβδομάδα.

 Α. Το πρόβλημα

Από άποψη επιστημονική, οι ελλείψεις όλων των συμμετεχόντων ήταν από μεγάλες έως τεράστιες. Αναφερόμαστε πάντοτε στο πεδίο της Πρόληψης των εξαρτήσεων και της προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας, πολύ συγκεκριμένα.

Με το 1011/23.01.2017 διαβιβαστικό έγγραφό μας αποστείλαμε εκ νέου, συγκεντρωτικά, ένα σύνολο 48 εγγράφων που είχαμε καταθέσει στην ομάδα εργασίας, μεταξύ των οποίων και το βιβλίο μας έκτασης 178 σελίδων με εκτενέστατη παραπομπή σε βιβλιογραφία. Ουσιαστικά «σώσαμε» τον ίδιο τον λόγο ύπαρξης της ομάδας εργασίας.

Οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Υγείας κατέθεσαν συνολικά γύρω στα 10 έγγραφα.

Ο εκπρόσωπος του Ο.ΚΑ.ΝΑ. κατέθεσε τρία έγγραφα, ένα εκ των οποίων δεν ήταν καν του ΟΚΑΝΑ αλλά του Δικτύου Κέντρων Πρόληψης των Εξαρτήσεων – ενός εργοδοτικού φορέα που δεν είχε καν συσταθεί όταν έστειλε το έγγραφό του στην ομάδα εργασίας μέσω του εκπροσώπου του Ο.ΚΑ.ΝΑ.: με αυτό ζητούσε εγγράφως να μην αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο των Κέντρων Πρόληψης, καθώς και να κληθεί να συμμετέχει στην ομάδα εργασίας, παρότι δεν είχε καν νομική υπόσταση.

Ο εκπρόσωπος της Κ.Ε.Δ.Ε. κατέθεσε δύο έγγραφα. Ο εκπρόσωπος της ΕΝ.Π.Ε. ένα έγγραφο.

Το πρόβλημα δεν είναι τόσο ποσοτικό όσο ποιοτικό: Απόψεις πρόχειρες και ατεκμηρίωτες, χωρίς πηγές από τη βιβλιογραφία της πρόληψης και της κοινοτικής δουλειάς, χωρίς ίχνος αυτοκριτικής, χωρίς προτάσεις για βελτίωση της πρόληψης στην κοινότητα. Σχεδόν κανείς δεν είχε το βλέμμα στραμμένο στο πώς θα συγκροτηθεί ένα λειτουργικό πλαίσιο ώστε να προσφέρουν τα Κέντρα Πρόληψης και να αναπτυχθεί η πρόληψη στην Ελλάδα.

Στον αντίποδα βρισκόταν η δική μας δουλειά, μεθοδική, πλούσια και τεκμηριωμένη – γεγονός που προκάλεσε αμηχανία και εκνευρισμό. Η αδικαιολόγητη αυτή αντίδραση αναδεικνύει, ακριβώς, μια προτεραία άγνοια και υποτίμηση της πρόληψης, η οποία διατηρήθηκε μέχρι τέλους. Το χειρότερο, δηλαδή, ήταν ότι οι περισσότεροι δεν ήταν σε θέση να αναγνωρίσουν τις ελλείψεις τους ως κάτι φυσιολογικό και αναμενόμενο, με αποτέλεσμα όχι μόνο να μην θέλουν να καταλάβουν τις επιστημονικές θέσεις μας, αλλά και να μην επιτρέπουν να ακουστούν, καθώς και να προσπαθούν να επιβάλουν (συντηρητικές) ιδεολογικοπολιτικές επιλογές ως (συντηρητικές) επιστημονικές θέσεις.

Εξαιρέσεις σε αυτό το κλίμα: Ένας από τους εκπροσώπους του Υπουργείου Υγείας, ο εκπρόσωπος της Ε.Ε.Τ.Α.Α. και ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εσωτερικών (για όσον καιρό συμμετείχε). Αυτοί, χωρίς να υποδύονται τους γνώστες σε ζητήματα Πρόληψης, άκουγαν τις θέσεις μας, μάλιστα με ένα προωθητικά κριτικό τρόπο, και ανέπτυσσαν γόνιμους προβληματισμούς από την οπτική των δικών τους επιστημονικών πεδίων και της δικής τους εργασιακής εμπειρίας.

Β. Μετάλλαξη της πρόληψης σε «θεραπευτικό εργαλείο»

Πού, όμως, ήταν στραμμένα τα βλέμματα;

Οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Υγείας είχαν το βλέμμα στο πώς θα μπορέσουν τα Κέντρα Πρόληψης να «διασυνδεθούν» με την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, συρρικνωμένα σε «πύλες εισόδου».

Ο Ο.ΚΑ.ΝΑ. είχε το βλέμμα στο πώς μέσα σε αυτή τη «γραμμή» των εκπροσώπων του Υπουργείου Υγείας θα «ισχυροποιηθεί» ο Ο.ΚΑ.ΝΑ., συρρικνώνοντας την πρόληψη σε παροχή «συμβουλευτικής» και τα Κέντρα Πρόληψης σε βραχίονα της υποκατάστασης. Δεν ενδιαφερόταν τόσο για το αν θα «απορροφήσει» τα Κέντρα Πρόληψης θεσμικά (άλλωστε κρατούσε εξόφθαλμα «ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας» με μερίδα προέδρων Κέντρων Πρόληψης που δεν θέλουν να αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο) όσο για το να παίξει έναν ηγεμονικό ρόλο γύρω από αυτά σε κάθε περίπτωση, με «κλινικοποίηση» του έργου τους. Όταν έλειπε ο εκπρόσωπος της Κ.Ε.Δ.Ε., ο εκπρόσωπος του ΟΚΑΝΑ έριχνε το ανάθεμα στην αυτοδιοίκηση, όταν ο εκπρόσωπος της Κ.Ε.Δ.Ε. ήταν παρών, «μαζευόταν». Ο Ο.ΚΑ.ΝΑ., για μια ακόμα φορά, είχε την πιο ασταθή και δίγλωσση παρουσία.

Η Κ.Ε.Δ.Ε. είχε το βλέμμα στο πώς θα «συντηρηθεί» η όποια ισχύς της αυτοδιοίκησης, δίχως να διαταραχθούν οι ισορροπίες της με τον ΟΚΑΝΑ – χρεώνοντας τα προβλήματα του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου (π.χ. μικροπολιτικές και άλλες παρεμβάσεις στο επιστημονικό έργο) σε «5-10 περιπτώσεις Κέντρων Πρόληψης» και στο ότι «ο ΟΚΑΝΑ δεν συνεργάστηκε όσο μπορεί». Πρότεινε, στο δια ταύτα, τη διατήρηση του θεσμικού καθεστώτος των 67 αστικών εταιρειών «με βελτιώσεις» εκ μέρους του συνεργάτη ΟΚΑΝΑ, τις οποίες δεν κατέθεσε εγγράφως, ούτε παρουσίασε προφορικά όταν απευθύναμε στον εκπρόσωπό της σχετικές ερωτήσεις.

Ο εκπρόσωπος της ΕΝ.Π.Ε. προσπάθησε να κάνει μια σύνθεση όλων αυτών -δική του, όχι του φορέα του-, η οποία κατέληγε στη διατήρηση των αστικών εταιρειών και την ένταξή τους, ως έχουν, στις ΤΕΨΥ. Με άλλα λόγια, πρόκρινε τη συντήρηση της σημερινής γραφειοκρατίας, με προσθήκη σε αυτή ενός επιπλέον επιπέδου γραφειοκρατίας σε ένα καθετοποιημένο σχήμα.

Οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Υγείας -πλην της εξαίρεσης που αναφέραμε-, ο Ο.ΚΑ.ΝΑ. και ο εκπρόσωπος της ΕΝ.Π.Ε., παρά τις δευτερεύουσες διαφορές μεταξύ τους, στοιχίζονταν γύρω από μια ενιαία «γραμμή»: πως η βαρύτητα πρέπει να δοθεί στην επικεντρωμένη και την ενδεδειγμένη πρόληψη, αντί της καθολικής. Με άλλα λόγια, να υπάρξει μια μετατόπιση από την πρόληψη ως δουλειά στην κοινότητα, με την κοινότητα, για την κοινότητα, στη «συμβουλευτική» ατόμων και μικρών ομάδων με το βλέμμα σε ένα «σύστημα» θεραπειοκεντρικό, ατομοκεντρικό και «ευαλωτοκεντρικό».

Σημαντική σημείωση: Η δική μας θέση καθ’ όλη τη διάρκεια της ομάδας εργασίας ήταν ότι τα Κέντρα Πρόληψης ήδη σχεδιάζουν και υλοποιούν παρεμβάσεις και στα τρία «επίπεδα πρόληψης»: καθολική, επικεντρωμένη, ενδεδειγμένη. Ότι, ωστόσο, η εστίαση εδώ και 20 χρόνια είναι στην καθολική πρόληψη (γεγονός που επέφερε την επιβράβευση από το EMCDDA). Ότι η εστίαση είναι τάξης ποιότητας και όχι τάξης ποσότητας (δηλαδή δεν μιλάμε για σχήματα τύπου, λ.χ., 50% καθολική και από 25% τα άλλα δύο επίπεδα, αλλά για φιλοσοφία και αντίληψη). Και ότι η εστίαση αυτή οφείλει να εμβαθύνει ειδικά στην εποχή μας, που απαιτεί ανασυγκρότηση των κοινωνικών δεσμών για καλύτερη αντιμετώπιση των κρισιακών συνθηκών.

Γ. Η «μέθοδος» (και η μεθόδευση)

Η στήριξη της θέσης για «αποχώρηση από την καθολική πρόληψη» επιχειρήθηκε σε μια επιλεκτική σταχυολόγηση δύο μόνο, ουσιαστικά, κειμένων βιβλιογραφίας:
– του International Standards of Drug Use Prevention (2015), UNODC (έκτασης 48 σελίδων) που συνιστά μεν κείμενο πολιτικό, αλλά διαπνέεται από επιστημονικότητα και,
– της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για τα Ναρκωτικά 2013-2020 (έκτασης 18 σελίδων) που συνιστά κείμενο «σκληρά» πολιτικό, δίχως επιστημονικότητα.

Τα δύο αυτά κείμενα αναφέρθηκαν ως παραπομπές στο σχέδιο του Πορίσματος της ομάδας εργασίας, που στάλθηκε με ένα email της γραμματέως της ομάδας εργασίας, στις 12.01.2017.

Όσον αφορά το πρώτο κείμενο, του ΟΗΕ, αναφέρει ότι:
α). Υπάρχουν μονάχα «ενδείξεις» και όχι αποδείξεις για όσα ακολουθούν στις σελίδες 8 και εφ’ εξής (βλ. σελ. 4).
β). «Η πλειοψηφία των επιστημονικών εργασιών [που αναφέρονται] προέρχονται από μια χούφτα χωρών της Βόρειας Αμερικής, της Ευρώπης και της Ωκεανίας, με υψηλά εισοδήματα» (βλ. σελ. 3).
γ). Επιπλέον, οι τέτοιες επιστημονικές εργασίες αφορούσαν σχεδόν αποκλειστικά τα ναρκωτικά, ελάχιστα «άλλες ψυχοδραστικές ουσίες, όπως το αλκοόλ, ο καπνός και τα εισπνεόμενα» και καθόλου τις υπόλοιπες μορφές εξάρτησης (βλ. σελ 3).
δ). Τα στοιχεία/«διεθνείς προδιαγραφές» προέρχονται από εργαστηριακού τύπου κλινικές έρευνες και τις μετα-αναλύσεις τους (βλ. σελ. 5).
ε). «Η ποιότητα αυτών των ερευνών δεν είναι ίδια με την πραγματική πιθανή επίπτωση της παρέμβασης ή της ασκούμενης πολιτικής» (βλ. σελ. 6).
στ). «Πρέπει εμφατικά να σημειωθεί ότι [αυτά] είναι καθαρά ενδεικτικά και δεν πρέπει να κατανοηθούν ως υποδηλωτικά μιας κανονιστικού τύπου σύστασης, σε καμία περίπτωση» (βλ. σελ. 6).
ζ). Στον πίνακα Ι, όπου γίνεται μια «σύνοψη παρεμβάσεων και πολιτικών που έχουν δείξει πως αποδίδουν θετικά αποτελέσματα πρόληψης της χρήσης ουσιών» (βλ. σελ. 8-10) η καθολική πρόληψη κυριαρχεί στις τέσσερις από τις πέντε ομαδοποιημένες κατηγορίες παρεμβάσεων: Οικογένεια, Σχολείο, Κοινότητα, Εργασιακοί Χώροι.

Κανένα από αυτά δεν αναφέρεται από τους συντάκτες του πορίσματος, που τελικά επιλέγουν την εξής μονάχα αναφορά, αποκομμένη από το συνολικότερο πνεύμα του κειμένου: «οι στρατηγικές πρόληψης που εφαρμόζονται, χρειάζεται συνεχώς να εξελίσσονται, να παρακολουθούνται και να αξιολογούνται στη βάση ερευνητικών δεδομένων και κλινικής πρακτικής».

Όσον αφορά το κείμενο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν αποτελεί επιστημονικό τεκμήριο, αλλά πολιτικό κείμενο, μάλιστα έντονα ιδεολογικής (νεοφιλελεύθερης) κοπής. Αναφέρει ότι:
α). Αφορά μονάχα τα ναρκωτικά και κανένα άλλο είδος εξάρτησης, ήδη με την επιλογή τίτλου του.
β). Από την αρχή ως το τέλος του αρθρώνει έναν «σκληρά» ιατροκεντρικό λόγο συνδέοντας, επιπλέον, το καθετί με οικονομίστικα κριτήρια – κάτι που πρέπει να εκληφθεί ως εντελώς διαφορετικό από τη σύνδεση με οικονομικά κριτήρια (βλ. ιδιαιτέρως σελ. 5, σημείο 12).
γ). Βλέπει τη μείωση της ζήτησης με επίκεντρο τη θεραπεία και αυτή ουσιαστικά ως υποκατάσταση, στοιχίζει καθετί γύρω της και γύρω από την άμεση σύνδεσή της με τους καθαρά κατασταλτικούς μηχανισμούς, κρατικούς και διακρατικούς (βλ. σελ. 7-8).
δ). Ακόμη και έτσι, πάντως, στο επίπεδο μείωσης της ζήτησης καθορίζεται πως «οι προτεραιότητες της µείωσης της ζήτησης ναρκωτικών πρέπει να λαµβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες, τις ανάγκες και τις προκλήσεις που δηµιουργεί το φαινόµενο των ναρκωτικών σε εθνικό και σε ενωσιακό επίπεδο. Είναι επιτακτική ανάγκη να προβλέπεται το κατάλληλο επίπεδο πόρων για τον σκοπό αυτό σε τοπικό, εθνικό και ενωσιακό επίπεδο» (βλ. σελ. 8).
ε). Σε κάθε περίπτωση, «το πλαίσιο, ο σκοπός και οι στόχοι αυτής της στρατηγικής θα αποτελέσουν τη βάση για δύο διαδοχικά τετραετή σχέδια δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά» (βλ. σελ. 1).

Ως προς το τελευταίο σημείο, χρειάζεται να τονίσουμε ότι το πρώτο τετραετές σχέδιο δράσης (2013-2016) δεν περιλήφθηκε στη βιβλιογραφία από τους συντάκτες του πορίσματος (διαθέσιμο στο http://www.ask.org.cy/index.php/en/file/nE6OZUBA9nPGpdeP_+CepQ==/). Αν περιλαμβανόταν, θα μπορούσε κάποιος ενδιαφερόμενος να δει ότι οι προτεινόμενες παρεμβάσεις είναι παραδειγματικά αόριστες ως προς τις κατάλληλες μεθοδολογίες παρέμβασης (βλ. σελ. 3-4 του πρώτου τετραετούς), σε πλήρη αντίθεση με το κείμενο του ΟΗΕ, που χρησιμοποιείται επίσης ως βιβλιογραφία του πορίσματος.

Οι συντάκτες του πορίσματος προτίμησαν να απομονώσουν το εξής σημείο του κειμένου της Ε.Ε. (σε μετάφραση των συντακτών του πορίσματος): «τα μέτρα πρόληψης θα πρέπει να περιλαμβάνουν έγκαιρη ανίχνευση και παρέμβαση με στόχο την προώθηση υγιεινών τρόπων ζωής στους νέους και στοχευμένη πρόληψη (επικεντρωμένη και ενδεδειγμένη) που απευθύνεται εκτός των νέων σε οικογένειες και κοινότητες.» Σημειώνουμε ότι στο κείμενο της Ε.Ε. δεν παρατίθεται καν σχετική βιβλιογραφία που να στηρίζει κάπως αυτή τη φράση.

Δ. Η πραγματικότητα και η επιστήμη καταρρίπτουν τις ιδεοληψίες

Ο λόγος αυτής της πολλαπλά αβάσιμης αναγωγής μιας ιδεολογικής διακήρυξης και πολιτικής οδηγίας σε «επιστημονικό οδηγό» είναι προφανής: ένδεια επιστημονικής τεκμηρίωσης προκειμένου να στηριχτεί η σχεδόν παθολογική διάθεση υποτίμησης της πρόληψης και ο σχεδιασμός μετασχηματισμού της πρόληψης σε υποστήριγμα της θεραπείας απεξάρτησης και της υποκατάστασης.

Προκειμένου να είναι αυτό πληρέστερα κατανοητό, σημειώνουμε ότι η πρόταση του ΟΚΑΝΑ (έκτασης μίας σελίδας) για «απορρόφηση» των Κέντρων Πρόληψης από τον εαυτό του προέβλεπε: «Ενίσχυση της Εκπαίδευσης των Στελεχών [sic] των Κέντρων Πρόληψης στην Επικεντρωμένη/Εστιασμένη Πρόληψη, με στόχο την κατάρτιση για την αποτελεσματικότερη ανταπόκριση στις ανάγκες που επιτάσσει η επικαιρότητα (Εκπαίδευση στη Συμβουλευτική)».

Η πρόληψη, βέβαια, δεν είναι ζήτημα «επικαιρότητας», αλλά ζήτημα σταθερής, μεθοδικής παρέμβασης στην κοινότητα σύμφωνα με τα πραγματικά αιτήματα που τα ζωντανά μέλη της αρθρώνουν. Σύμφωνα με τις ετήσιες εκθέσεις του ΕΚΤΕΠΝ, λοιπόν, η παροχή υπηρεσιών συμβουλευτικής από τα Κέντρα Πρόληψης ως ποσοστό επί του συνολικού έργου τους κατά την περίοδο 2010-2014 διαμορφώθηκε ως εξής: 8,1% το 2010, 7,33% το 2011, 6,72% το 2012, 6,99% το 2013 και 7,8% το 2014. Δηλαδή, Μ.Ο. μιας πενταετίας βαθειάς κοινωνικής κρίσης: 7,4%. Αντίθετα, οι παρεμβάσεις καθολικής πρόληψης σε μαθητές Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, λ.χ., αυξήθηκε από το 19% στο 28,56% επί του συνόλου των παρεμβάσεων κατά την πενταετία αναφοράς.

Η κοινωνία μίλησε και αυτό που είπε στα Κέντρα Πρόληψης είναι: «Έχουμε ανάγκη από περισσότερη και καλύτερη καθολική πρόληψη».

Είναι προφανές ότι η πραγματικότητα δεν στηρίζει τους σχεδιασμούς για μετάλλαξη της πρόληψης σε υποστήριγμα της θεραπείας και της υποκατάστασης, που βιώνουν τη δική τους εσωτερική κρίση. Αντί, λοιπόν, στην ομάδα εργασίας να γίνει αποδεκτή η πραγματικότητα και να ξεκινήσει διάλογος για το πώς θα βελτιωθεί η δουλειά στην κοινότητα (συμπεριλαμβανομένης της επικεντρωμένης και ενδεδειγμένης πρόληψης όπου πραγματικά χρειάζεται), προτιμήθηκε η αναζήτηση στήριξης των σχεδιασμών σε μια πολιτική -όχι επιστημονική- ντιρεκτίβα, με παράλληλη αλλοίωση των θέσεών μας (δήθεν ότι «δεν θέλουμε επικεντρωμένη και ενδεδειγμένη πρόληψη», τη στιγμή που ήδη υλοποιούμε τέτοιες παρεμβάσεις).

Την «επιστημονικοφανή» αυτή μεθόδευση αποκρούσαμε τεκμηριωμένα, καταθέτοντας κείμενα που αντλούσαν από 16 διαφορετικές βιβλιογραφικές πηγές μεταξύ των οποίων και πρόσφατη (Απρίλιος 2016) επικαιροποίηση των «προφίλ πρόληψης» στην Ευρώπη της κρίσης, που αναφέρεται σε σειρά νέων καθολικών παρεμβάσεων πρόληψης, συγκεκριμένα στην οικογένεια. Ούτε μία από τις παραπομπές αυτές δεν χρησιμοποιήθηκε στο κείμενο του πορίσματος, όπως άλλωστε καμία από τις συνολικά 176 παραπομπές του βιβλίου μας (το οποίο καταθέσαμε ως τεκμηρίωση της πρότασής μας στην ομάδα εργασίας) σε εθνική και διεθνή βιβλιογραφία.

Παρά την απόφαση της ομάδας εργασίας να συμπεριληφθούν οι έγγραφες ενστάσεις μας και παρότι εγγράφως ζητήσαμε να τοποθετηθούν σε συγκεκριμένο σημείο, με συγκεκριμένο τρόπο, τελικά αυτές παράτυπα βρέθηκαν στο τέλος του πορίσματος (έκτασης άνω των 350 σελίδων) ως «παραπομπή» απλώς σε κάποιο υπόμνημα του Σωματείου μας.

Τι έλεγε, όμως, η ΚΕΔΕ για όλα αυτά; Από τη μία πλευρά υποστήριζε ότι η έμφαση χρειάζεται να βρίσκεται στην καθολική πρόληψη, από την άλλη πρότεινε τη «διεύρυνση του ρόλου των Κέντρων Πρόληψης σε θέματα αγωγής υγείας που θα αφορούν τα σύγχρονα προβλήματα υγείας του ελληνικού πληθυσμού π.χ. παιδική παχυσαρκία, καρδιαγγειολογικά προβλήματα και προληπτικούς ελέγχους». Χωρίς καμία επιστημονική τεκμηρίωση.

Ε. Επίμετρο

Κλείνοντας, πρέπει να σημειώσουμε ότι στην πρώτη συνεδρίαση της ομάδας εργασίας όλα τα παριστάμενα μέλη / εκπρόσωποι φορέων (Υπουργείο Υγείας, Υπουργείο Εσωτερικών, Ε.Ε.Τ.Α.Α., Ο.ΚΑ.ΝΑ. και Σωματείο) αναγνώρισαν το πολύ προβληματικό τού θεσμικού καθεστώτος των Κέντρων Πρόληψης, καθώς και την αναγκαιότητα αλλαγής του. Από όλες τις πλευρές ακούστηκε, μάλιστα, ότι χρειάζεται «κάτι ενιαίο» και αυτό ακούστηκε στις εκδοχές «κάτι ενιαίο», «κάτι κεντρικό», «ένας φορέας Γενικής Κυβέρνησης».

Ωστόσο, στη συνέχεια δεν έγινε καμία προσπάθεια να «χτιστεί» μια πρόταση πάνω σε αυτή τη μίνιμουμ συναίνεση, με αποτέλεσμα το απίθανο των «δύο πορισμάτων» που σας περιγράψαμε στο Α΄ Μέρος της ενημέρωσης. Αντίθετα, οι περισσότερες συνεδριάσεις της ομάδας ασχολήθηκαν -μετά από πρόταση των εκπροσώπων του Υπουργείου Υγείας- με το θέμα της σύνταξης των κριτηρίων βάσει των οποίων θα αξιολογούνταν οι κατατεθειμένες προτάσεις συγκρότησης θεσμικού πλαισίου των Κέντρων Πρόληψης. Παρόλα αυτά, καμία πρόταση -πλην αυτής του Σωματείου μας- δεν πληρούσε τα συμφωνηθέντα κριτήρια. Και κανένας φορέας δεν αξιολόγησε γραπτώς ή προφορικώς τις προτάσεις των άλλων – πλην του Σωματείου μας, που κατέθεσε εγγράφως αξιολογήσεις βάσει των κριτηρίων, τόσο για τις επίσημες προτάσεις φορέων όσο και για τις απόψεις εκπροσώπων φορέων που κατατέθηκαν ως τέτοιες (τέσσερα υπομνήματά μας, συνολικής έκτασης 38 σελίδων).

Τέλος, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να σημειώσουμε ότι αναπτύχθηκε έντονη αντιπαράθεση γύρω από τον ορισμό δύο κριτηρίων αξιολόγησης, τα οποία τελικά δεν έγιναν αποδεκτά: α). Στην εστίαση και εμβάθυνση στην καθολική πρόληψη, που ζητούσε το Σωματείο μας (με το οποίο, πάντως, συμφώνησε η ΚΕΔΕ και είχε μια καλή στάση ο εκπρόσωπος της Ε.Ε.Τ.Α.Α.) και β). Στη μεταφορά όλων των εργαζομένων στο νέο σχήμα σε αντίστοιχη θέση και ειδικότητα, που επίσης ζητούσε το Σωματείο μας.

Η διπλή αυτή διαφωνία αναδεικνύει γλαφυρά τους σχεδιασμούς μετάλλαξης της πρόληψης.

Στο επόμενο -τελευταίο- σημείωμά μας, θα ανασκοπήσουμε τα κυριότερα επεισόδια του πολύ χαμηλού επιπέδου τήρησης διαδικασιών στην ομάδα εργασίας.

Σας ευχαριστούμε για το ενδιαφέρον σας, το οποίο θεωρούμε αυτονόητο εφ’ όσον διαβάσατε ως εδώ.

 

Με συναδελφικούς χαιρετισμούς,
Το Δ.Σ. του Σωματείου

 

 

Κρίστοφερ Λας: Η ιδέα της προόδου υπό επανεξέταση

lasch

Η ιδέα της προόδου υπό επανεξέταση[1]

Μετάφραση: Παναγιώτης Καρλαγάνης

Μια κοσμική θρησκεία;

Η ιδέα της προόδου, σύμφωνα με μια ευρέως αποδεκτή ερμηνεία, αντιπροσωπεύει μια εκκοσμικευμένη εκδοχή της χριστιανικής πίστης στην Θεία Πρόνοια. Στον αρχαίο κόσμο, όπως μας λένε, πίστευαν σε μια κυκλική αντίληψη της ιστορίας ενώ ο Χριστιανισμός προσδιόρισε μια σαφώς καθορισμένη πορεία, από την πτώση του ανθρώπου μέχρι την τελική λύτρωση του. «Δεν είναι τυχαίο» έγραψε ο Carl Becker το 1921, «ότι η πίστη στην πρόοδο και η ανησυχία για τις «επόμενες γενιές» αυξάνονται όσο η πίστη στη Θεία Πρόνοια και η ανησυχία για τη μελλοντική ζωή φθίνουν. Η πρότερη πίστη -ψευδαίσθηση εάν προτιμάτε- είναι η αποζημίωση του ανθρώπου για την απώλεια της δεύτερης».

Χάρη στο χριστιανικό του υπόβαθρο, ο δυτικός κόσμος ήταν εύκολο να φανταστεί την ιστορία ως μια «διαδικασία που γενικά κινείται προς τα εμπρός με μια σειρά από μεγαλειώδη στάδια», όπως εξήγησε ο Ernest Lee Tuveson. Για τους ιστορικούς του εικοστού αιώνα, που ήταν επιφυλακτικοί σχετικά με την αξία της θρησκείας σε οποιαδήποτε μορφή της, η κατανόηση της χριστιανικής προέλευσης της προοδευτικής ιδεολογίας αποκαλύπτει τη «ριζική ασυνέπεια» στον πυρήνα της, σύμφωνα με τα λόγια του Becker, την αστήρικτη υπόθεση του «αμετάκλητου» της ιστορίας. Σχεδόν όλοι τώρα συμφωνούν ότι η πρόοδος -στην ουτοπική της μορφή τουλάχιστον- είναι μια «δεισιδαιμονία» που έχει «σχεδόν φθαρεί» όπως ο Dean William Ralph Inge το έθεσε το 1920· τώρα μπορούμε να κατανοήσουμε τις θρησκευτικές της ρίζες σε μεγάλο βαθμό επειδή «η ιδέα έχει αρχίσει να χάνει την επιρροή στο νου της κοινωνίας», όπως ο Christopher Dawson επεσήμανε λίγα χρόνια αργότερα· και η ελπίδα για κάποια τελική κατάσταση επίγειας τελειότητας, με λίγα λόγια, αποτελεί «την πιο νεκρή ιδέα από όλες» όπως ο Λιούις Μάμφορντ έγραψε το 1932 — «κεντρική έννοια που διαλύθηκε ολοσχερώς από την εμπειρία των γεγονότων του εικοστού αιώνα».

Οι ουτοπικές οπτικές του μέλλοντος απαξιώθηκαν οριστικά εξαιτίας της συσχέτισής τους με τα ολοκληρωτικά κινήματα που ήρθαν στην εξουσία τη δεκαετία του τριάντα. H προσδοκία για τη Χιλιετή Βασιλεία του Θεού στη Γη, που είχε ρίζες στη χριστιανική παράδοση, φαίνεται να είχε εφοδιάσει τη σύγχρονη βαρβαρότητα με ένα μεγάλο μέρος της πνευματικής ενέργειάς της. «Κάποιος πιο προσεκτικός συγκρίνει τα ξεσπάσματα του μαχητικού κοινωνικού χιλιασμού κατά τον ύστερο Μεσαίωνα με τα σύγχρονα ολοκληρωτικά κινήματα», έγραψε ο Νόρμαν Κον, «το πλέον αξιοσημείωτο είναι οι ομοιότητες που εμφανίζονται». Οι φασίστες και οι κομμουνιστές αντικατέστησαν τις υπερφυσικές εξηγήσεις της ιστορίας με τις κοσμικές εξηγήσεις, αλλά προσκολλήθηκαν στην αποκαλυψιακή φαντασία ότι μια τελική, αποφασιστική μάχη θα εδραίωνε την απόλυτη δικαιοσύνη και την τέλεια ευδαιμονία. «Αυτό που κάποτε απαιτούνταν από ‘το θέλημα του Θεού’ τώρα αξιώνεται από το ‘σκοπό της ιστορίας’ «.

Η πίστη στην πρόοδο ως το αντίδοτο στην απελπισία

Η κατάρρευση της ουτοπίας κατέστησε σαφές ότι η πίστη στη πρόοδο θα μπορούσε να διασωθεί -και οι ίδιες καταστροφές που απαξίωσαν τις ουτοπικές ελπίδες φάνηκαν να καθιστούν ακόμα σημαντικότερο να σωθεί κάποια μορφή ελπίδας- μόνο αποκηρύσσοντας τη χροιά της τελειομανίας.[2] «Ο κόσμος σήμερα πιστεύει στη πρόοδο», δήλωσε κατηγορηματικά ο Sidney Pollard το 1986, επειδή «η μόνη δυνατή εναλλακτική έναντι της πίστης στη πρόοδο θα ήταν η απόλυτη απόγνωση». Η πίστη στην πρόοδο δεν μπορούσε πλέον να στηρίζεται στο όραμα της τελειότητας του ανθρώπου. Αλλά μια πιο μετριοπαθής αντίληψη της προόδου δεν ήταν μόνο δυνατή μα και απαραίτητη για την «επιβίωση» της ανθρώπινης κοινωνίας, όπως ο E. H. Carr το έθεσε το 1963. Δεδομένου ότι «μια τέτοια αντίληψη» από μόνη της μπορούσε «να πείσει τη σημερινή γενιά να κάνει θυσίες για τις μελλοντικές γενιές,» ο Carr πρότεινε ένα απόλυτα εκκοσμικευμένο δόγμα περί «απεριόριστης προόδου». Χωρίς να αξιώνεται το τέλος της ιστορίας, ο ίδιος υποστήριξε, άνδρες και γυναίκες θα μπορούσαν να προσβλέπουν σε βελτιώσεις «που δεν υπόκεινται κανένα όριο.. που μπορούμε να φαντασθούμε, πετυχαίνοντας στόχους οι οποίοι μπορούν να ορισθούν μόνο αν τους πλησιάσουμε. Μόνο οι διανοούμενοι αμφισβήτησαν την πραγματικότητα της προόδου. Η κατάσταση των μαζών έχει αναμφισβήτητα βελτιωθεί. Η «απλή συσσώρευση των πόρων», χωρίς αμφιβολία , δεν ήταν αρκετή για να δικαιολογήσει την πίστη στην πρόοδο αν δεν έφερε «αυξημένη τεχνική και κοινωνική γνώση,…αυξημένη κυριαρχία του ανθρώπου στο περιβάλλον». Αλλά η πρόοδος υπό αυτήν την ευρύτερη έννοια, επιμένει ο Carr, δεν θα μπορούσε ακόμα να αποκλειστεί.

Οι παρατηρήσεις του αποτελούν παράδειγμα της κυρίαρχης άποψης επί του θέματος. Αν «η πίστη στην πρόοδο που έχει επιδείξει μια αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα κατά τον εικοστό αιώνα στην Αμερική» όπως σημείωσε ο Clarke Chambers το 1958 συμβαίνει γιατί φιλελεύθεροι και σοσιαλιστές την έχουν αποκόψει από τη «γη της επαγγελίας των φιλοσόφων του 18ου αιώνα» και τη συνέδεσαν με τους σκοπούς της δημοκρατίας και της αφθονίας, κάνοντας την ρεαλιστικότερη. Κανείς πια δεν ισχυρίζεται ότι η πρόοδος είναι αναπόφευκτη ή ότι η κατάληξη θα είναι κάποια κατάσταση οριστικής τελειότητας. Κανείς δεν αμφισβητεί ότι η ηθική βελτίωση δεν καταφέρνει συνήθως να συμβαδίσει με την υλική καλυτέρευση. Όμως, η γενική αύξηση του βιοτικού επιπέδου είναι προφανώς επιθυμητή από μόνη της. Το «προσδόκιμο ζωής διαρκώς επεκτείνεται», έγραψε ο Charles Frankel πριν από καιρό, ο αναλφαβητισμός «σταδιακά εξαλείφεται», η εργασία έγινε λιγότερο κοπιαστική, ο ελεύθερος χρόνος αυξήθηκε και οι «βασικές συνθήκες της ανθρώπινης διαβίωσης », με λίγα λόγια, «άλλαξαν προς το καλύτερο» και «άλλαξαν πιο ριζικά τα τελευταία εκατόν πενήντα χρόνια από ό,τι σε ολάκερη τη διάρκεια της ιστορίας πριν από αυτή την εποχή». [3] Το γεγονός της τεχνολογικής προόδου δεν μπορεί να αμφισβητηθεί με απλό τρόπο, σύμφωνα με τον Barrington Moore, και «συνοδεύεται από αλλαγές στην κοινωνική δομή» που παρέχουν τα «προαπαιτούμενα για την ελευθερία». Οι υλικές ανέσεις δεν εγγυώνται μια καλή ζωή, αλλά μια καλή ζωή είναι αδύνατη χωρίς αυτές. Η καλυτέρευση με υλικούς όρους, επιπροσθέτως, μπορεί να θεωρηθεί ως απόδειξη της άρνησης να γίνουν ανεκτές συνθήκες που θεωρούνταν στο παρελθόν δεδομένες — φτώχεια, πείνα, επιδημίες, ανισότητα, φυλετική μισαλλοδοξία. «Παρά την δυσκολία εξισορρόπησης κερδών και απωλειών», ισχυρίστηκε ο Morris Ginsberg το 1953, τα ανθρωπιστικά συναισθήματα «κερδίζουν δύναμη… Σε καμία προηγούμενη εποχή δεν έγιναν τόσα πολλά για την ανακούφιση του πόνου και την κατάργηση της φτώχειας, των ασθενειών και της αμάθειας σε όλα τα μέρη της γης.» Ο A. J. Ayer επίσης βλέπει το «μέσο άνθρωπο» σαν «πιο ανθρωπιστή, πιο ειρηνικό και με μεγαλύτερο ενδιαφέρον σχετικά με την κοινωνική δικαιοσύνη συγκριτικά με το πως ήταν πριν από έναν αιώνα.»

Η πρόοδος είναι η «λειτουργική πίστη του πολιτισμού μας», έγραψε ο Christopher Dawson το 1929. Οι μεταγενέστεροι συγγραφείς συμφωνούν. «Καμία ιδέα δεν είναι σημαντικότερη στο δυτικό πολιτισμό,» ο Robert Nisbet υποστηρίζει. «… Αυτή η ιδέα έχει κάνει περισσότερο καλό κατά τη περίοδο των τελευταίων 250 ετών… και έχει δώσει περισσότερη δύναμη στην ανθρώπινη ελπίδα… από ό,τι οποιαδήποτε άλλη ιδέα στην ιστορία της Δύσης». [4] Ο J. Η Plumb συμπλέει με τον Nisbet στην υπεράσπιση της ιδέας της προόδου ως «μεγάλη ανθρώπινη αλήθεια». Ο Warren Wagar καταφέρεται εναντίων «των νεο-Αυγουστινικών θεολόγων, των σκοταδιστών και όλων των θεοσεβούμενων και μυστικιστών» που αμφισβητούν την ικανότητα της ανθρωπότητας να κυριαρχήσει. Ο A. J. P. Taylor, μαζί με τον Wagar και τον Carr, απορρίπτει την πολιτισμική απαισιοδοξία ως μια ιδιορρυθμία των απογοητευμένων διανοουμένων. H συζήτηση σχετικά με την παρακμή του πολιτισμού, λέει ο Taylor, σημαίνει μόνο ότι «οι καθηγητές πανεπιστημίου που συνήθιζαν να έχουν υπηρετικό προσωπικό, τώρα πρέπει να κάνουν τη λάτζα μονοί τους».


[1] Από το «Ο Μόνος και Αληθινός Παράδεισος: Η πρόοδος και οι επικριτές της» σελ. 40 – 44

[2] Στην σημαντικό βιβλίο του «Ιδεολογία και ουτοπία», που δημοσιεύθηκε το 1937, ο Καρλ Μάνχαϊμ έδωσε φωνή σε μια ανησυχία που συμμερίζονταν και πολλοί άλλοι. Θα μπορούσε η κατάρρευση της ψευδαίσθησης για την ουτοπία να στερήσει από τους άνδρες και τις γυναίκες το κίνητρο να κάνουν σχέδια για το μέλλον; Έχοντας αποδώσει την ιδέα της προόδου, με τον συνήθη τρόπο, στη χιλιαστική παράδοση του Χριστιανισμού η οποία ενθάρρυνε τους κληρονόμους να οραματιστούν την «ολοκλήρωση του παρελθόντος στο μέλλον», ο Μάνχαϊμ ανίχνευσε την ανάπτυξη μιας «σκεπτικιστικής», «πεζής» και «κοινής» νοοτροπίας που υπονόμευε την ιδέα της ιστορικής ολοκλήρωσης και έτσι επέφερε » μια γενική καθίζηση στην ορμητικότητα της ουτοπίας». Σε αντίθεση με εκείνους που χαιρέτισαν αυτή την εξέλιξη, ο Μάνχαϊμ αναρωτήθηκε αν ο σύγχρονος κόσμος θα μπορούσε να τα βγάλει πέρα χωρίς πίστη σε μια μελλοντική ουτοπία. «Μια αφαίρεση του χιλιαστικού στοιχείου από την μέση κουλτούρα και πολιτική … θα αφαιρούσε από τον κόσμο το νόημα της ζωής». Θα οδηγούσε στην «αποσύνθεση της ανθρώπινης θέλησης». Χωρίς «ιδανικά», ο άνθρωπος θα εξελιχτεί σε ένα «πλάσμα έρμαιο των παρορμήσεων». Η ουτοπία παρέμενε μια πολιτισμική και ψυχολογική αναγκαιότητα, ακόμα και αν πλέον φαίνονταν να μην έχει οποιαδήποτε στέρεα βάση στην πραγματικότητα.

Οι πιο πρόσφατοι υπερασπιστές της ιδέας της προόδου τείνουν να απορρίψουν την υπόθεση του Μάνχαϊμ ότι οι προσδοκίες για τη Χιλιετή Βασιλεία του Θεού στη Γη είναι τα μόνα θεμέλια στα οποία μπορεί να βασιστεί η πίστη στην πρόοδο. Όπως ελπίζω να αναδείξω, η ιστορία της προοδευτικής ιδεολογίας παρέχει σημαντική υποστήριξη στη θέση τους. Το αν η πίστη στην πρόοδο παρέχει τη μόνη πιθανή πηγή «ιδανικών» και ελπίδας, είναι ένα εντελώς διαφορετικό θέμα. Μια κεντρική υπόθεση του επιχειρήματός μου είναι ότι όχι.

[3] «Το όραμα πίσω από τον φιλελευθερισμό», σημείωσε ο Frankel, «είναι το όραμα ενός κόσμου που σταδιακά απελευθερώνεται με την ανθρώπινη δύναμη από τα συνηθισμένα δεινά του: την φτώχεια, τις ασθένειες, την αμάθεια… Για να διατηρηθεί η φιλελεύθερη αντίληψη της ιστορίας [πάντα] χρειάζεται και η πιστή στην «πρόοδο».

[4] Ο Nisbet θεωρεί ανησυχητικό το γεγονός ότι η σημερινή εποχή χαρακτηρίζεται μια «σχεδόν άγονη πίστη στη πρόοδο», εμμονική με «τα όρια της ανάπτυξης» και τα «όρια της επιστημονικής έρευνας». Στην πραγματικότητα, όμως, εκείνοι που μιλούν για όρια στην ανάπτυξη και την επιστημονική έρευνα παραμένουν μια μικρή μειοψηφία. Ακόμη και ο Barry Commoner, ίσως ο πιο σημαντικός περιβαλλοντολόγος στις Ηνωμένες Πολιτείες, απορρίπτει την ιδέα ότι η οικολογία εξαρτάται από τον «περιορισμό της οικονομικής ανάπτυξης». Η προσέγγιση σχετικά με τα «όρια της ανάπτυξης», ισχυρίζεται ο Commoner, στηρίζεται στην «εσφαλμένη αντίληψη» ότι η γη είναι ένα «κλειστό σύστημα, απομονωμένο από εξωτερικές πηγές υποστήριξης και στηρίζεται αναγκαστικά μόνο στους δικούς της περιορισμένους πόρους».

Αναδημοσίευση από το christopherlaschgreek.blogspot.gr